Fesih kararının ikinci ayı: Şiddet arttı, direniş büyüdü

  • kadın
  • 12:50 20 Mayıs 2021
  • |
img
ANKARA - İstanbul Sözleşmesi’nden çekilme kararının ikinci ayında 11 kadın cinayeti yaşandı, 20 kadın şüpheli bir şekilde yaşamını yitirdi. 5 kadın öldürülmek istenirken ağır yaralandı. Temmuz ayına kadar seferberlik ilan eden kadınlar, sokakları terk etmeyeceklerini söyledi. 
 
Cumhurbaşkanı ve AKP Genel Başkanı Tayyip Erdoğan’ın kararıyla İstanbul Sözleşmesi olarak bilinen "Kadınlara Yönelik Şiddet ve Aile İçi Şiddetin Önlenmesi ve Bunlarla Mücadeleye İlişkin Avrupa Konseyi Sözleşmesi”nin feshedilmesinin üzerinden iki ay geçti. Geçen 2 ayda kadına yönelik şiddetle ilgili iktidar herhangi somut bir adım atmazken, şiddetin yanı sıra taciz, tecavüz ve şüpheli kadın ölümlerinde artış yaşandı. Sözleşmeden çekilmenin 2’nci ayında yaşananları derledik. 
 
11 KADIN ÖLDÜRÜLDÜ 
 
Kararın yayımlandığı ilk ayda, 29 kadın cinayeti yaşanırken, 1 kadın şüpheli bir şekilde yaşamını yitirdi. İkinci ay ise (20 Nisan ve 20 Mayıs) 11 kadın cinayeti yaşandı. 20 kadın şüpheli bir şekilde yaşamını yitirdi. 5 kadın öldürülmek istenirken ağır yaralandı. Son 30 gün içinde taciz, tecavüz ve şiddet failleri yönelik cezasızlık politikaları da devam etti. 
 
Sözleşmeden çekilme kararı Avrupa sözleşmelerinin onay ve feshedilme sürecini tartışmaya açarken, Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi (AKPM) konu hakkında Venedik Komisyonu’na başvurmak için girişimlerde bulundu. Öte yandan AKPM, “acil gündem maddesi” olarak Türkiye’yi görüştü. AKPM’nin gündem başlıklarından biri sözleşmeden çekilme kararı oldu. Kadın kazanımlarının başında gelen sözleşmenin feshedilme tartışmaları sürerken, “Kadına Karşı Şiddet Araştırma Komisyonu” Meclis’te ilk kez toplandı. Ancak kadınlar, “Bu kaçıncı komisyon, yeni komisyonlar kurmak kamuoyunun oyalanmasından başka bir anlam taşımıyor” diyerek tepki gösterdi. 
 
ÖNERGELER RED EDİLDİ  
 
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) İzleme Raporu’nun 7’ncisini açıklayan Eşitlik İçin Kadın Platformu (EŞİK), bir ayda Meclis’e sunulan 90 kanun teklifinin hiçbirinde kadının adının olmadığını belirtti. Raporda, sözleşmeye dair görüşme talepleri ve araştırma önergelerinin AKP-MHP oylarıyla reddedildiği kaydedildi. 
 
Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu (KCDP), Nisan ayı raporuna göre 16 kadın katledildi, 14 kadın ise şüpheli bir şekilde hayatını kaybetti. Platform, “Anayasayı, yasayı, sözleşmeyi uygula” sloganıyla yeni bir mücadele hattı başlattı. Bu kapsamda 6 ülkeden ve Türkiye’nin 73 ilinden 750 platform üyesinin katılımıyla online toplantı gerçekleştirdi. Sözleşmeden çekilme kararı ve ardından yaşananların ele alındığı toplantıda kadınlar tüm ülkede eylem halinde olacaklarını açıkladı. 
 
SÖZLEŞMENİN 10’UNCU YILI 
 
Sözleşmenin 10’uncu yılında, Türkiye’nin her kentinde kadınlar sokaklara çıkarak “Sözleşmeden vazgeçmiyoruz” dedi. 78 baro başkanı da ortak açıklama yayınladı. Fesih kararının kadınları korumasız bırakacağı vurgusu yapılan açıklamada,  kararın geri alınması çağrısı yapıldı. 
 
Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) İnsan Haklarından Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Gülizar Biçer Karaca, ev emekçisi işçilerin yaşadığı zorluklar ve sorunlara ilişkin hazırladığı “Değersizleştirilen Ev İşçiliği-Görünmeyen İşçiler Raporu”nda, ev hizmetlerine giden her 10 kadından 3’ünün cinsel, fiziksel şiddet ve işyerinde mobinge uğradığına yer verilirken, konut dokunulmazlığından dolayı bu tür saldırıları ispatlamanın imkansız olduğuna dikkat çekti. 29 Nisan- 17 Mayıs tarihlerini kapsayan “tam kapanma” sürecinde şiddetle baş başa bırakılan kadınlar, sığınma evleri ve Şiddet Önleme ve İzleme Merkezi’ne (ŞÖNİM) alınmadı. İzmir’de maruz bırakıldığı psikolojik şiddet nedeniyle ŞÖNİM’i arayarak destek isteyen N.G. isimli kadından şiddete dair rapor istendi. 
 
AKP’LİLERİN KARIŞTIĞI ŞİDDET OLAYLARI 
 
AKP’li isimlerin karıştığı kadın cinayetleri, taciz, tecavüz ve şiddet olaylarındaki artış dikkat çekti. 28 Mart 2019’da yaşadığı evde şüpheli bir şekilde ölü bulunan Kazakistan uyruklu gazeteci Yeldana Kaharman'ın ölümünde, şüpheli görülen eski İçişleri Bakanı Mehmet Ağar’ın oğlu AKP Milletvekili Tolga Ağar ile ilgili iddialar araştırılmadı.  Kaharman'ın otopsi raporu 2 yıl sonra ortaya çıkarken, rapordaki detaylar cinayet şüphesini güçlendirdi. 
 
AKP’den 2015 yılında Konya milletvekili aday adayı olan Feramuz E., Ankara’da bulunan tarım firmasında işe başlayan bir kadını taciz ederek, “Tanıdığım milletvekilleri var, AKP arkamda” diyerek tehdit etti. İstanbul’da da Ferhat Korkmaz, sanal medyada “Biz devletiz” diyerek, Sibel Yıldız’ı tecavüz ve ölümle tehdit etti. Tüm bunlar yaşanırken İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’nun cinsiyetçi söylemleri tepki topladı. Soylu, kendi hakkında söylenen bazı iddialara cevap verirken, "Karısının iç çamaşırına sığınan edepsiz” ifadelerini kullandı. 
 
CEZASIZLIK POLİTİKASI 
 
Sözleşmeden çekilme kararı şiddet faillerini cesaretlendirirken, cezasızlık politikaları devam etti.  Kilis’te tecavüze uğrayan kadının yardım istememesini “rıza” sayan mahkeme, tecavüz faili M.Ö.K. isimli erkeğin beraatına karar verdi. Bingöl Karlıova’da R.Ö.’yü ölümle tehdit ederek darp eden Ferhat K. isimli uzman çavuşa, şikayet ve darp raporuna rağmen sadece uzaklaştırma cezası verildi. İstanbul’da çocuğuna 12 yaşından itibaren sistematik olarak cinsel istismarda bulunan T. Kansız, gözaltına alındıktan 2 saat sonra serbest bırakıldı. Antalya’da çöp dökmek için sokağa çıkan Elif Ülkü Eroğlu’yu “şortla sokağa çıktı” bahanesiyle darp eden Mahsun Tatar, ifadesi alındıktan sonra serbest bırakıldı. Adana’nın Yüreğir ilçesine bağlı Atakent Mahallesi’nde 14 Nisan'da evli olduğu Galavizh Ayoubi Amirabad'a “seni öldürsem de ceza yemem. Benim yiyeceğim ceza 3-5 ay” diyerek şiddet uygulayan Zülküf Coşkun, bir ay sonra serbest bırakıldı.
 
Öte yandan eşi tarafından sistematik şiddete uğradığı ve ölümle tehdit edildiği için öz savunma yapan Melek İpek için kadınların mücadelesi sonuç verdi. Antalya 3’üncü Ağır Ceza Mahkemesi’nde görülen üçüncü duruşmada İpek tahliye edildi.  
 
SÖZLEŞME UYGULANANA KADAR…
 
Sözleşmenin, fesih kararının yürürlüğe gireceği tarih olarak belirlenen Temmuz ayına kadar sokakları terk etmeyeceklerini belirten kadınlar, kadın seferberliği ilan etti. 
 
Halkların Demokratik Partisi (HDP) Kadın Meclisi Sözcüsü Ayşe Acar Başaran, sözleşmeden resmi olarak henüz çıkılmadığını hatırlattı. 1 Temmuz’a kadar sözleşmenin hala geçerli olduğunu belirten Başaran, “ Türkiye'de çok uzun seneler sözleşme zaten uygulanmıyordu. Kadınların zorlamaları ve direnmeleriyle dönem dönem uygulanıyordu. Ancak Türkiye uluslararası alanda sözleşmeye uyma yükümlülüğü yokmuş gibi bir algı yarattı.1 yıldır yürütülen sözleşme tartışmalarıyla iktidar erkek egemen zihniyete hizmet ediyor” diye belirtti. 
 
Sözleşmenin, toplumsal cinsiyet eşitsizliğini yıkmak için iktidara bazı sorumluluklar yüklediğini ifade eden Başaran, “Bunun sonucunda da erkeklerin yargılanma korkusuyla geri adım atmak zorunda kaldığı oluyordu. Bu sözleşmenin bir etkisiydi. Kararla birlikte erkekler cesaretlendi, suç meşrulaştı. Zaten erkek bakış açısıyla, erkek egemen yaklaşımla dizayn edilmiş yargı mekanizması bu adımla daha da erilleşti" dedi. 
 
ALGI OPERASYONU 
 
Geçtiğimiz aylarda ilk defa toplanan Meclis Kadın Komisyonu'nun sözleşmenin etkin uygulanması için çalışmalar yaptığını aktaran Başaran, devamında şunları söyledi: "Komisyon, kadınların toplumda yaşadığı şiddeti, toplumsal cinsiyet eşitsizliğini nasıl ortadan kaldıracağına, neyi referans alacağına dair raporlar sunuyor. Ama raporlar açıklanmıyor. Bu da iktidar kendince algılar yaratıyor. Bu sebeple verileri gizleyerek yarattıkları algıyı beslemeye çalışıyor. İktidar ‘kadın cinayetleri azaldı’ diyor. Oysa biz kadın cinayetleri ortadan kalkmalı diyoruz. Oysa cinayetlerin azalmadığını biliyoruz. Uzun süredir Aile Sosyal Politikalar Bakanlığı da İçişleri Bakanlığı da bu verileri gerçeği aktaracak bir biçimde yansıtmıyorlar."
 
1 Temmuz için çağrıda bulunan Başaran," Kadınlar büyük mücadelelerle bu sözleşmeyi elde etti. İktidar, aileyi önceleyen ve kadını da aile içerisinde yer alacak şekilde tanımlayan bir sözleşme yapmayı planlıyor. Ancak biz buna izin vermeyeceğiz. 1 Temmuz'da kadar değil bu sözleşme uygulanana kadar mücadele edeceğiz” ifadelerini kullandı. 
 

Diğer başlıklar

17:14 Kaçırılan Suphi Orhan: Kimsenin can güvenliği yok
16:45 HDK: Madımak’la yüzleşin
16:36 Adana'da 37 kişi 6 gündür gözaltında
16:31 Karaköy’de vapur iskeleye çarptı
15:27 ‘Tek başına kalamaz’ raporu olan tutuklu tekli hücrede tutuluyor
15:15 Hasta tutuklu Muhlise Karagüzel’in durumuna dikkat çekildi
14:36 ‘Ağır hasta tutuklu Koyuncu derhal tahliye edilsin’
14:26 Ortadoğu ve Kuzey Afrikalı kadınlar HDP ve TJA’lılarla bir araya geldi
14:07 Emekçiler geçici 35’inci maddenin kaldırılmasını istedi
13:51 Cumartesi Anneleri: Galatasaray’dan vazgeçmiyoruz
13:35 Meclis tatile girdi
13:34 Kayıp yakınları Vedat Aydın’ı andı
12:57 Mahkeme Kaz Dağı’nda ‘ÇED olumlu’ kararını durdurdu
12:03 DTSO’dan kadın kooperatifi çalıştayı
11:46 Mazıdağı’nda silahlı kavga: 1 ölü, 3 yaralı
11:45 Şenyaşar ailesi: Acının son bulması için adalet gelsin
11:43 Madımak’ta katledilenler anıldı: Sivas’ın ışığı hiç sönmeyecek
11:11 Munzur Çevre Derneği’nden Arslan: Madenlere izin vermeyeceğiz
11:10 Beyoğlu'nda şüpheli ölüm
11:00 Kayıp yakınları Hüseyin Ertaş'ın faillerini sordu
10:57 Mersin’de kaza: 4 kişi öldü
10:43 Cezaevindeki işkence kamerada: Darp edildi, sürüklendi, su dökülen hücreye çıplak konuldu
10:40 Haliç'te metrobüs alev aldı
10:40 Osmaniye’de mültecilere saldırı: Çok sayıda yaralı var
10:27 Kaçırılan Orhan mezarlıklarda gezdirildi, çıplak fotoğrafları çekildi
10:00 İran'da peş peşe 3 deprem: 3 ölü, 19 yaralı
09:21 Oluç: Kongremiz Newroz'da verilen mesajın devamı olacak
09:08 Kayyım işçileri tehditle sendika değiştirmeye zorluyor
09:06 Mahkeme tecavüz failinin geleceğini düşündü: Cezayı düşürdü
09:04 Şırnak’ta Kemal Kurkut Futbol Turnuvası başlıyor
09:01 02 TEMMUZ 2022 GÜNDEMİ
01/07/2022
23:16 Tutuklulardan ‘Özgürlüğün Sesi’ sergisi
19:40 İzmir’in iki ilçesinde yangın
19:35 ‘İstanbul Sözleşmesi’nden vazgeçmeyeceğiz’
19:13 Ekonomist Şahinöz: Asgari ücrette yüzde 25’lik zam göstermelik
18:51 Madımak'ta katledilenler için anma
18:46 Kobanê Davası tanığından mahkemeye: Ne anlatmamı istiyorsunuz?
17:38 Asgari ücret 5 bin 500 TL oldu
16:57 Mimarlar Odası: Mardin’de tarihi yapılara izinsiz müdahale ediliyor
16:55 Boşanma duruşması öncesi katledildi
16:39 İzmir’de makilik alanda yangın çıktı
16:36 EGEÇEP: İliç’teki altın madeni kapatılsın
16:32 Stant açmak isterken gözaltına alınan HDP’liler serbest bırakıldı
16:14 Lokumcu davasında kaymakam hakkında suç duyurusu talebi
15:32 Zap'ta bir asker yaşamını yitirdi
15:14 Sağlık emekçileri talepleri için eylemde
14:58 Kayıp korucuların Zap’ta yaşamını yitirdikleri ortaya çıktı
14:52 KESK: TUİK gerçek rakamları açıklasın
14:50 Yine ‘yüksekten düşme’: 1 çocuk öldü 1 çocuk ağır yaralı
14:09 Gazeteci Safiye Alağaş: Gazeteciler toplumun nefes borusu
13:47 Dedeoğulları’na saldırı davası görüldü
13:45 Kobanê Davasında ‘Şikayetçi misin’ sorusuna müştekinin yanıtı: Olayı hatırlamıyorum
13:05 HDP'nin kongresine 100'ü aşkın yabancı delegasyon katılacak
13:03 Metin Lokumcu davası: Uyarı yapıldığını duymadım
12:57 Sayaç taşımaya karşı çıkan 3 kişi gözaltına alındı
12:56 DW’den erişim engeline ilişkin açıklama
12:37 Alıkonulan sinemacı Orhan işkenceye maruz kaldı
12:33 Öcalan’ın aile ve vasisinden görüş başvurusu
12:14 Şenyaşar ailesi: Adalet toplumları var ya da yok eder
11:44 HDP’de kongre için geri sayım başladı: Danışma Kurulu deklare edilecek
11:44 Yemek zamlarını protesto eden öğrenciler yurttan atıldı
10:56 Özer’in ‘cezanın konutta infazı’ için yapılan başvuruya ret
10:53 Pınar Gültekin'in katili cinayeti 'Aktütün baskını'yla savundu
10:47 Demirtaş: En etkili barış kurucu aktör Öcalan'dır
10:06 Bir kadın katledildi, bir kadın ağır yaralandı
09:34 İstanbul Sözleşmesi: Esas mesele eşitlik fikridir
09:27 Operasyona katılan 2 korucu kayıp
09:26 Yeni Yaşam Kadın Eki ‘Mekan ve Kadın’ manşetiyle yayında
09:24 Artvin’de heyelan: 1 ölü, 2 yaralı
09:15 AKP’li belediye, yol ihalesini yüksek teklif veren firmaya verdi
09:14 Madımak Katliamı 29’uncu yılında: Katleden zihniyet iktidarda
09:13 Avukat Akipa: Öcalan’la görüşme sağlansın
09:11 Gençler futbol turnuvasını Kemal Kurkut anısına düzenleyecek
09:10 Gazeteci Eryılmaz: Sansür yasasıyla toplum hedef alınıyor
09:08 Madımak tanığı: O is kokusu silinmiyor
09:07 Herkese açık olan İstanbul Adliyesi tutuklu yakınlarına yasak
09:05 Erdoğan verdiği müjdeyle çiftçi maliyeti kurtaramıyor
09:03 Karadenizliler talan ve sömürüye karşı HDP kongresinde olacak
09:02 HDP bileşenleri: Kongre umutsuzluğa cevap olacak
09:00 Bekir Kaya’nın avukatı: Dosyada somut tek bir delil yok
09:00 01 TEMMUZ 2022 GÜNDEMİ
30/06/2022
23:34 Polisten sokak ortasında işkence
22:56 DW Türkçe ve Amerika'nın Sesi sitelerine Türkiye'den erişim engeli
22:42 Kürt sinemacı Suphi Orhan'dan haber alınamıyor
21:53 Ankara’da selde bir kişi hayatını kaybetti
21:36 Adana ve Mersin’de ekmeğe zam
20:46 CPJ’den gazeteci Gök ile dayanışma mesajı
20:40 Ekoloji örgütleri: İliç Türkiye'nin Çernobilidir
20:07 İsrail Parlamentosu feshedildi
19:27 Teklif edilen asgari ücret açıklandı
18:52 KESK Adana Şubesi: İhraçlar işlerine iade edilsin
18:48 HDP İstanbul İl Kadın Meclisi’nden kongreye çağrı
18:43 TTB, KESK, TMMOB VE DİSK: 6331’i kaldırın!
18:39 İliç'e giden heyet: Mücade edeceğiz
18:06 Alp’in cenazesi İdil’de defnedildi
17:47 Kobanê Davası’nda dinlenen tanıktan soyut ve çelişkili beyanlar
17:09 Gazeteci Gök: Yaptığım işten dolayı başım dik
17:01 Amedspor Beyaz Grup’ta mücadele edecek
17:00 DEDAŞ iki mezranın elektriğini kesti
16:42 Adliye önünde hasta tutuklular için tabutlu eylem