7 sivilin öldürüldüğü katliamın üstü ‘zaman aşımı’ ile örtüldü

img
DİYARBAKIR - Kulp’ta 7 sivilin öldürülmesiyle ilgili 33 askeri yetkili hakkında takipsizlikle sonuçlanıp, AYM'nin “ihlal” kararı üzerine yeniden açılan soruşturma, bu kez “zamanaşımı gerekçesi” ile kapatıldı.
 
Diyarbakır’ın Kulp ilçesinde, 24 Kasım 1991 yılında 7 sivilin öldürüldüğü ve yaralananların olduğu olayla ilgili Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı’nın 33 askeri yetkili hakkında yürüttüğü soruşturma "zaman aşımı" gerekçesiyle kapatıldı. 
 
"Zaman aşımı" kararıyla üstü örtülmek istenen katliam, kendisini baştan itibaren hukuksuzluklarla gösterdi. Yaşanan ölümler ve yaralanmalarla ilgili o dönem başlatılan soruşturmada, aslında hiçbir işlem yapılmadığı olaydan tam 13 yıl sonra 2004 yılında hayatını kaybeden sivillerin yakınları ve yaralılar adına Diyarbakır Barosu Başkanı Nahit Eren tarafından tazminat başvurusunda bulunulmasıyla ortaya çıktı.
 
OLAYIN GEÇMİŞİ
 
Gerçekleştirilen katliam ve bununla ilgili 30 yılı aşan “cezasızlık” süreci, Kulp-Bingöl kırsalında yaşamını yitiren 3 PKK’linin cenazelerin defin işlemleri için aileleri tarafından Kulp ilçesine getirilmesiyle başladı. Cenazelerin burada defin edileceği bilgisi üzerine Diyarbakır İl Jandarma Alay Komutanlığınca Hani, Hazro, Lice ve Ergani'de konuşlu komando taburlarına ait birlikler ilçe merkezine sevk edildi. İlçede yoğun güvenlik önlemi alınıp tüm köy, çevre il ve ilçelere bağlantısını sağlayan yollar geçişlere kapatıldı. Kolluk birimleri, yaşamını yitiren örgüt mensuplarının defin işlemlerine müsaade etmeyeceklerini söyleyip, ailelerinden cenazelerin kendilerine teslim edilmesini istedi. Ailelerin bu talebi reddetmesi üzerine çıkan olaylarda 1 asker ile birlikte 7 sivil hayatını kaybetti, birkaç kişi yaralanırken, 59 kişi ise gözaltına alındı. 
 
Hazırlanan Olay Ayrıntı Raporu'nda, ölüm ve yaralanmaların grup içerisindeki bazı kişilerin görevli güvenlik kuvvetlerine ateş açması sonucu başladığı öne sürüldü. Diyarbakır DGM Cumhuriyet Başsavcılığında (DGM Başsavcılığı) görevli iki Cumhuriyet savcısı tarafından olay yerinde incelemeler yaptı. Yapılan otopsi işlemlerinde ölümlerin ateşli silah yaralanmasından kaynaklı olduğu tespit edildi. Olayla ilgili soruşturma başlatan Kulp Cumhuriyet Başsavcılığı, DGM Başsavcılığınca tahkikat yürütüldüğü gerekçesiyle “görevsizlik” kararı verip, soruşturma evrakını DGM Başsavcılığına gönderdi. Fakat DGM Başsavcılığı suçun kendi görev alanına girmediği gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı verip soruşturma evrakını Cumhuriyet Başsavcılığına iade etti.
 
Cumhuriyet Başsavcılığı, Diyarbakır İl Jandarma Alay Komutanı İsmail Yediyıldız hakkında soruşturma yapılabilmesi için izin verilmesi talebiyle dosyayı Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğüne gönderdi. Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü 8 Ekim 1992 tarihli yazısıyla, ilgilinin zabıta amiri sıfatıyla görevli olup olmadığının tespiti ve bir kısım eksikliğin tamamlanması için evrakı Cumhuriyet Başsavcılığına iade etti.
 
Alay Komutanı Yediyıldız hakkındaki soruşturmayı mevcut soruşturmadan tefrik ederek işlem yapılmak üzere Diyarbakır Valiliği’ne gönderen Cumhuriyet Başsavcılığı, 6 Temmuz 1993’de diğer şüpheliler yönünden de “görevsizlik” kararı verip soruşturma evrakını İlçe İdare Kuruluna gönderdi.
 
BELGELERE ULAŞILAMADI
 
Katliamda hayatını kaybeden Felemez Bulut ile Mehmet Nesip Altın’ın yakınları, 2004 yılında soruşturma dosyasının akıbetini sormaları üzerine Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı, Cumhuriyet Başsavcılığından bilgi istedi. Başsavcılık, Diyarbakır İl İdare Kurulundan ve Kulp Kaymakamlığından Yediyıldız ve diğer şüpheliler hakkındaki evrakın akıbetini sorsa da konuyla ilgili herhangi bir belge temin edemedi. Yapılan araştırmada olayla ilgili zimmet kayıtları ile posta listelerinin de kayıp olduğu anlaşıldı.
 
SORUŞTURMA 18 YIL SONRA BAŞLATILDI
 
Olayla ilgili soruşturmanın akamete uğradığını fark eden Dilek Bingöl, Şeyhmus Bulut, Mukadder Okut, Salahattin Altın ve Şehmus Altındağ, 18 Kasım 2009 tarihinde Cumhuriyet Başsavcılığından olayın meydana gelmesinde kusuru bulunanlar hakkında yeni bir soruşturma başlatmasını istedi. Bu talep üzerine Cumhuriyet Başsavcılığı, olay hakkında yeni bir soruşturma başlattı.
 
Soruşturma kapsamında bilgi talebinde bulunulan Diyarbakır Jandarma Komutanlığı, 19 Ocak 2010’da verdiği yanıtta olayla ilgili olarak Kulp bölgesinde görevlendirilen birlik ve personele ait herhangi bir kayıt bulunamadığını bildirdi. Fakat belirtilen tarihte Ergani Jandarma Komando Tabur Komutanlığı ile Hazro, Silvan, Lice ve Kulp Jandarma Komando Bölük Komutanlıklarında görevli askeri personele ilişkin liste Başsavcılığa gönderildi. Başsavcılık, 7 Nisan 2011’de 33 askeri personel hakkında Kulp Kaymakamlığı’ndan soruşturma izni istedi. Kaymakamlığın soruşturmanın genel hükümlere göre yapılması gerektiğine ilişkin yazısı üzerine Cumhuriyet Başsavcılığı, Diyarbakır Bölge İdare Mahkemesine (BİM) müracaat etti. BİM, isnat edilen “kasten öldürme” ve “kasten yaralama” suçlarının görev nedeniyle işlendiklerinin kabul edilemeyeceğini ve soruşturmanın genel hükümlere göre yapılması gerektiğini belirterek, Cumhuriyet Başsavcılığın itirazını reddetti.
 
Başsavcılık, ateş emri veren ve ölmesi nedeniyle hakkında ek kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilen İl Jandarma Alay Komutanı İsmet Yediyıldız’ın emrine uyan 33 şüpheli hakkında “kanun hükmü ve amirin emri ve meşru müdafaa hâlinde birden fazla kişiyi öldürme suçu”ndan kamu davasının açılmasının temini bakımından Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığına hitaben fezleke düzenledi.
 
26 YIL SONRA 'TAKİPSİZLİK' KARARI
 
Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı, dava açmaya yetecek ölçüde bulunmaması nedeniyle soruşturma evrakını yetkisizlik kararına Kulp Cumhuriyet Başsavcılığına iade etti. Başsavcılık, 23 Aralık 2013 tarihinde, yeni bir fezleke düzenleyerek soruşturma evrakını Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığına gönderdi. Fezlekeden anlaşıldığı kadarıyla Jandarma Genel Komutanlığından olay tarihinde görevli olan askerî personelin listesini temin eden Kulp Başsavcılığı, listede isimleri yazılı 33 askerden 16'sının ifadesini aldı. İfadesi alınanlardan bazıları “başka bir yerde görevli, izinli veya raporlu olduklarını”, “olayı hatırlamadıklarını” ya da “olay yerine gitmediklerini” beyan etti.
Soruşturma devam ederken başvurucular, 8 Nisan 2014 tarihinde Anayasa Mahkemesine (AYM) bireysel başvuruda bulundu. AYM’den henüz karar çıkmadan soruşturmada “meşru savunma kapsamında hareket ettikleri” gerekçesiyle şüpheli güvenlik güçleri hakkında 2 Kasım 2017 tarihinde “kovuşturmaya yer olmadığına” karar verildi. Başvurucular Dilek Bingöl, Şeyhmus Bulut, Mukadder Okut, Salahattin Altın ve Şehmus Altındağ'ın karara yönelik yaptığı itiraz da Diyarbakır 2. Sulh Ceza Hâkimliği tarafından reddedildi.
 
AYM 'YAŞAM HAKKI İHLALİ VAR' DEDİ 
 
Beklenen Anayasa Mahkemesi kararı ise, 9 Ocak 2020 tarihinde alındı. Başvurucuları haklı bulan AYM, olayda soruşturma makamlarının etkin bir soruşturma yürütmediğini, bu sebeple başvurucuları açısından Anayasanın 17’nci maddesinde düzenlenen “yaşam hakkının ihlal edildiğini” hükmederek, dosyanın yeniden açılmasına ve soruşturmanın etkin bir şekilde yapılmasına karar verdi.
 
2 YIL BOYUNCA ADIM ATILMADI
 
AYM’nin bu kararı üzerine dosya Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılı tarafından yeniden açıldı. Fakat aradan iki yıl geçmesine rağmen hiçbir işlem yapılmayan soruşturma dosyası, 3 Mart 2022 tarihinde zamanaşımı gerekçesi ile kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilerek kapatıldı.
 
KARARA İTİRAZ
 
Diyarbakır Barosu Başkanı Eren, karara karşı Sulh Ceza Hakimliği’ne itirazda bulundu. Mahkemeden çıkacak kararın neticesine göre AYM’ye yeniden bireysel başvuru yapılacağı ifade edildi.
 

Diğer başlıklar

19/06/2024
22:20 Mawa’da çatışma: 2 kişi yaşamını yitirdi
21:58 Binarê Qendîl’e saldırı
21:43 İsviçre’nin 3 kentinden CPT’ye yüzlerce mektup
21:24 Nöbet eylemleri 16’ncı gününde: Kayyım sen kimsin?
21:02 İstanbul’da kayyım nöbeti: AKP’ye karşı mücadeleyi büyütelim
20:48 Hayvanlar için 27 gündür eylemdeler
20:39 Ege ormanları yanıyor
19:33 Öğretmenler 25 gündür eylemde
18:23 Ada sakinleri: Azmanbüsleri istemiyoruz
17:51 Çanakkale’deki orman yangını kontrol altına alındı
17:43 Dîlok’ta bir çocuk boğuldu
16:29 Wan Büyükşehir Belediyesi’nde bayramlaşma
16:09 İstanbul’da kayyıma tepki mitingi düzenlenecek
15:29 Ağrı Dağı’nda askeri operasyon
15:25 Çanakkale’de yangın sonrası tarihi alanın güney hattı açıldı
14:47 Rusya ve Kuzey Kore arasından 'saldırı karşısında destek' anlaşması imzalandı
14:37 Wan'daki mazbata kararını veren hakim terfi ettirildi
14:33 Heskîf’in Mawa Bölgesi’nde askeri operasyon sonrası çatışma
14:20 Koçyiğit: Ne olursa olsun kazanacağız
12:21 Prof. Louis Lemkow: Öcalan siyasi bir mahkum özgür olmalı
10:50 Dikili yangını kontrol altına alındı
10:25 Feministlerin gündemi ‘kadın dostu kentler’ için ortak mücadele
10:00 İstanbul'da vapura 'kayyum defol' pankartı asıldı
09:59 Sanatçılar: Kayyıma karşı ses çıkarmalıyız
09:45 Avrupa Konseyi: Kavala ve Demirtaş serbest bırakılsın
09:29 Çanakkale’deki orman yangını ikinci gününde
09:12 Tutsaklar Abdullah Öcalan’ın özgürlüğü için eylemde
09:12 Gençler de eski bayramları arıyor!
09:10 'Öldürme' yasasına tepki: Çözüm değil
09:07 İhlaller çocuklarda travmaya neden oluyor
09:03 Kadınlardan 'ücretsiz HPV aşısı' kampanyası
09:01 Wan'da buruk bayramlaşma: Tutsaklardan haber alamıyoruz
09:00 19 HAZİRAN 2024 GÜNDEMİ
08:57 Rize'de kadın katliamı: Jandarma Komutanı tutuklandı
08:07 Tuzla’daki yangın 7 saatte söndürüldü
18/06/2024
23:37 'Noam Chomsky hayatını kaybetmedi'
23:28 İran’daki depremde 4 kişi hayatını kaybetti
21:57 Kayyıma karşı direniş sürüyor
21:39 'Öldürme' yasasına karşı nöbet 26'ncı gününde
21:01 Binarê Qendîl'de bombardıman sonrası yangın
20:20 Feminist kadınlar kayyım tahribatlarını açıkladı
19:57 Kadınlar irade gaspına karşı nöbette: Kayyıma geçit yok
19:21 Sanatçı Erincin: Kayyım seçme ve seçilme hakkına darbedir
18:55 Aksakal mezarı başında anıldı
18:13 Çanakale’de yangın
18:09 Bakırhan: Mûş hak ettiği hizmete kavuşacak
17:34 Hatimoğulları: AKP’nin 'normalleşme' mumu Hakkari’de söndü
17:08 Fabrikadaki yangın ormanlık alana sıçradı
17:00 6 ayda en az 833 saldırı
16:37 Nergis Muhammedi’ye hapis cezası
16:31 Mezranın ceşmesi kamerayla izleniyor: Yaşam alanımız taciz ediliyor
16:06 İstanbul'da barajların doluluk oranında düşüş
16:02 Erdexan'de dolu yağışı trafiği olumsuz etkiledi
15:59 Batman Çay’ına giren genç yaşamını yitirdi
15:37 Giresun'da maden tepkisi: İliç olmak istemiyoruz
14:53 Oyuncu Kazak'tan İmamoğlu'na 'Adalar' mektubu
14:34 Kayıp Gamze Akar bulundu
14:16 Tuzla’da fabrikada yangın
14:09 Agirî eski Belediye Eşbaşkanı Kubilay tahliye edildi
13:35 RES türbinleri için 36 bin ağaç kesilecek
13:32 'Bir şeyin yok' denilerek koğuşa gönderilen adli tutuklu yaşamını yitirdi
12:51 115 aydından kayyıma ortak tepki: Seçme ve seçilme hakkı dokunulmazdır
12:09 Musa Anter Gazetecilik Ödülleri için başvurular başladı
10:33 İtalya açıklarında iki tekne battı: 11 ölü, 60'tan fazla kayıp
10:11 Berlin'de 'Abdullah Öcalan ile diyalog günleri' etkinliği
09:54 Paramiliter gruplar Efrîn'de bir yurttaşı daha kaçırdı
09:23 Yangında mahsur kalan kadın ve çocuğu yaşamını yitirdi
09:21 24 saatte 824 kaza: 6 kişi yaşamını yitirdi
09:05 'Çifte standart' uygulama sürüyor: Tutsakların yaşamı tehlikede
09:05 ÖHD'li Işık'tan tecrit tepkisi: Mesleki faaliyetlerimiz engelleniyor
09:03 Tutsak Altınörs: Demokratik cumhuriyet işçi sınıfıyla Kürtlerin ortak paydası
09:03 Cezaevlerinde 'Abdullah Öcalan'a özgürlük' eylemi
09:01 'Hububat fiyatları revize edilsin' talebi
09:00 18 HAZİRAN 2024 GÜNDEMİ
08:15 Cinsel taciz faili öğretmen tutuklandı
08:10 Ordu'da gıda zehirlenmesi: 75 kişi hastaneye başvurdu
07:58 İsrail'den Nusayrat Mülteci Kampı'na saldırı: 7 kişi yaşamını yitirdi
17/06/2024
22:07 İstanbul'daki kayyım protestosunda İmralı tecridine tepki
21:45 Kayyıma karşı nöbetlerde Poyraz anması
20:45 İzmir'deki yangınlar kontrol altına alındı
19:53 Bigadiç ve Ayvacık'ta orman yangını
18:46 Erdoğan'dan ittifak ve erken seçime dair açıklama
17:59 Efrîn'de 2 kardeş kaçırıldı
17:16 Ekvador'da heyelan: 6 ölü, çok sayıda kayıp
17:07 Belediye ziyaretlerinde 'halkçı belediyecilik' vurgusu
16:29 Türkiye’de en az güvenilen medya kuruluşları
15:53 İzmir'de orman yangını
15:25 CHP İl Başkan Yardımcısı: Zulmü birlikte mücadeleyle aşabiliriz
15:24 Oyuncu Esen’den kayyım tepkisi
14:55 Bayram ziyaretinde Deniz Poyraz unutulmadı
14:32 Riha ve Semsûr'da şüpheli çocuk ölümleri
12:53 CHP ve Gelecek Partisi'nden DEM Parti'ye bayram ziyareti: Gündem kayyım
12:37 Deniz Poyraz mezarı başında anıldı
12:01 Türkiye İnsan Hakları Vakfı'na 2023 yılında 781 başvuru
11:58 Reuters: Netanyahu savaş kabinesini feshetti
10:26 Polis evli olduğu kadını ve çocuğunu katletti
10:00 Gazeteci Aykol bilgisi dışında AKP'ye üye yapıldı
09:59 Bayram tatilinin ikinci günü: 11 ölü, bin 295 yaralı
09:11 Tutsaklar Abdullah Öcalan'ın özgürlüğü için eylemde
09:09 Yürekli: BM’nin ‘İmralı’da işkence var’ demesine AK, CPT ve AİHM tarafsız kalamaz
09:07 Avrupa'da sağ neden yükselişte?
09:05 Verimli topraklarda tarım riskte
09:03 DNA sonucu aileye bildirilmedi: 4 yıldır oğlunun cenazesini istiyor
09:00 Kadınların gündemi saldırılara karşı ortak mücadele
09:00 17 HAZİRAN 2024 GÜNDEMİ
08:43 Küresel rapor: Haber okuyanların sayısı azalıyor
16/06/2024
22:53 Bayramın ilk gününde 16 bin kişi kesim sırasında yaralandı
21:58 İrade gaspına karşı nöbette konser etkinliği
21:27 Hayvanlar için nöbet eylemi 24’üncü gününde
20:42 Meletî'de 4.4 büyüklüğünde deprem
20:30 Öğretmenlerin nöbeti bayramda da devam etti
19:52 Metîna'ya hava saldırısı
19:39 Gürcistan'da art arda deprem
18:18 Elbak'ta uçuruma atlayan 28 koyun öldü
18:05 Eğitim Sen'den Tekin'e tepki
17:12 DAİŞ saldırısında 4 asker hayatını kaybetti
16:59 Hatimoğulları: Şikayet etmeden hizmet üreteceğiz
16:35 Bakırhan Agirî'de belediyeleri ziyaret etti
14:26 Sanatçı Demircioğlu ve Aydın’dan kayyım tepkisi: Faşizmdir
13:41 Şirnexliler kayyım nöbetinde bayramlaştı
13:24 İstanbul'daki mezarlık ziyaretinde mücadeleyi yükseltme sözü
12:50 Karabük Cezaevi’nde polis baskını: Koğuşlar 10 saat arandı
12:36 Deniz Poyraz mezarı başında anılacak
11:28 Cezaevi görevlilerini rehin alan DAİŞ'liler öldürüldü
09:57 Vedat Aydın mezarı başında anıldı
09:55 Bayram tatilinin birinci günü: 852 kaza, 5 ölü
09:26 Eskişehir'de erkek şiddeti: 1 kadın, 1 çocuk katledildi
09:21 Tutsakların ‘özgürlük’ eylemi sürüyor
09:18 Ağır hasta tutsak Ayık'a dair talepler kabul edilmiyor
09:15 Jin dergi 'Doğa-kadın sömürüsüne ekolojik yaklaşım' başlığıyla yayında
09:10 ‘Kadının soyadı’ düzenlemesine tepki: Kazanılmış haklar hedefte
09:04 Gazeteci Mervan: Tecrit sonu uçurum olan bir sokaktır
09:03 Aktar: Mahkeme üzerine düşen rolü oynadı
Batı: Politik cinayetlerde cezasızlık gelenek haline geldi
09:00 Bıraktığı miras kadınların mücadelesine ışık tutuyor
09:00 16 HAZİRAN 2024 GÜNDEMİ
00:00 Özerk Yönetim’den Kurban Bayramı mesajı
15/06/2024
23:56 İzmir'de yangın: Bir mahalle tahliye edildi
22:38 İlahiyatçı İhsan Eliaçık: Kayyım atamaları en büyük zulümdür
21:39 Kayyım nöbeti: Halk sorunlarını anlattı
18:55 Öğretmenler 21 gündür eylemde
18:51 Birçok kentte mezarlık ziyaretleri
18:19 30 yıllık tutsak Özhan tahliye edildi
18:13 İran-İsveç arasında tutuklu takası
18:01 Hatimoğulları Riha'da belediyeleri ziyaret etti
17:37 Arazi kavgasında bir kişi yaşamını yitirdi
17:02 Bakırhan’dan Îdîr ve Halfeli belediyelerine ziyaret
15:40 Tahliyesi engellenen 32 yıllık hasta tutsak için özgürlük talebi
15:12 Erdoğan: İade-i ziyaretimizi hazmedemediler
14:56 Tahrip edilen mezarlığa bayram ziyareti
14:55 Katledilen Şenyaşarlar anıldı: Emine ananın feryadını duyun