7 sivilin öldürüldüğü katliamın üstü ‘zaman aşımı’ ile örtüldü

img
DİYARBAKIR - Kulp’ta 7 sivilin öldürülmesiyle ilgili 33 askeri yetkili hakkında takipsizlikle sonuçlanıp, AYM'nin “ihlal” kararı üzerine yeniden açılan soruşturma, bu kez “zamanaşımı gerekçesi” ile kapatıldı.
 
Diyarbakır’ın Kulp ilçesinde, 24 Kasım 1991 yılında 7 sivilin öldürüldüğü ve yaralananların olduğu olayla ilgili Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı’nın 33 askeri yetkili hakkında yürüttüğü soruşturma "zaman aşımı" gerekçesiyle kapatıldı. 
 
"Zaman aşımı" kararıyla üstü örtülmek istenen katliam, kendisini baştan itibaren hukuksuzluklarla gösterdi. Yaşanan ölümler ve yaralanmalarla ilgili o dönem başlatılan soruşturmada, aslında hiçbir işlem yapılmadığı olaydan tam 13 yıl sonra 2004 yılında hayatını kaybeden sivillerin yakınları ve yaralılar adına Diyarbakır Barosu Başkanı Nahit Eren tarafından tazminat başvurusunda bulunulmasıyla ortaya çıktı.
 
OLAYIN GEÇMİŞİ
 
Gerçekleştirilen katliam ve bununla ilgili 30 yılı aşan “cezasızlık” süreci, Kulp-Bingöl kırsalında yaşamını yitiren 3 PKK’linin cenazelerin defin işlemleri için aileleri tarafından Kulp ilçesine getirilmesiyle başladı. Cenazelerin burada defin edileceği bilgisi üzerine Diyarbakır İl Jandarma Alay Komutanlığınca Hani, Hazro, Lice ve Ergani'de konuşlu komando taburlarına ait birlikler ilçe merkezine sevk edildi. İlçede yoğun güvenlik önlemi alınıp tüm köy, çevre il ve ilçelere bağlantısını sağlayan yollar geçişlere kapatıldı. Kolluk birimleri, yaşamını yitiren örgüt mensuplarının defin işlemlerine müsaade etmeyeceklerini söyleyip, ailelerinden cenazelerin kendilerine teslim edilmesini istedi. Ailelerin bu talebi reddetmesi üzerine çıkan olaylarda 1 asker ile birlikte 7 sivil hayatını kaybetti, birkaç kişi yaralanırken, 59 kişi ise gözaltına alındı. 
 
Hazırlanan Olay Ayrıntı Raporu'nda, ölüm ve yaralanmaların grup içerisindeki bazı kişilerin görevli güvenlik kuvvetlerine ateş açması sonucu başladığı öne sürüldü. Diyarbakır DGM Cumhuriyet Başsavcılığında (DGM Başsavcılığı) görevli iki Cumhuriyet savcısı tarafından olay yerinde incelemeler yaptı. Yapılan otopsi işlemlerinde ölümlerin ateşli silah yaralanmasından kaynaklı olduğu tespit edildi. Olayla ilgili soruşturma başlatan Kulp Cumhuriyet Başsavcılığı, DGM Başsavcılığınca tahkikat yürütüldüğü gerekçesiyle “görevsizlik” kararı verip, soruşturma evrakını DGM Başsavcılığına gönderdi. Fakat DGM Başsavcılığı suçun kendi görev alanına girmediği gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı verip soruşturma evrakını Cumhuriyet Başsavcılığına iade etti.
 
Cumhuriyet Başsavcılığı, Diyarbakır İl Jandarma Alay Komutanı İsmail Yediyıldız hakkında soruşturma yapılabilmesi için izin verilmesi talebiyle dosyayı Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğüne gönderdi. Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü 8 Ekim 1992 tarihli yazısıyla, ilgilinin zabıta amiri sıfatıyla görevli olup olmadığının tespiti ve bir kısım eksikliğin tamamlanması için evrakı Cumhuriyet Başsavcılığına iade etti.
 
Alay Komutanı Yediyıldız hakkındaki soruşturmayı mevcut soruşturmadan tefrik ederek işlem yapılmak üzere Diyarbakır Valiliği’ne gönderen Cumhuriyet Başsavcılığı, 6 Temmuz 1993’de diğer şüpheliler yönünden de “görevsizlik” kararı verip soruşturma evrakını İlçe İdare Kuruluna gönderdi.
 
BELGELERE ULAŞILAMADI
 
Katliamda hayatını kaybeden Felemez Bulut ile Mehmet Nesip Altın’ın yakınları, 2004 yılında soruşturma dosyasının akıbetini sormaları üzerine Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı, Cumhuriyet Başsavcılığından bilgi istedi. Başsavcılık, Diyarbakır İl İdare Kurulundan ve Kulp Kaymakamlığından Yediyıldız ve diğer şüpheliler hakkındaki evrakın akıbetini sorsa da konuyla ilgili herhangi bir belge temin edemedi. Yapılan araştırmada olayla ilgili zimmet kayıtları ile posta listelerinin de kayıp olduğu anlaşıldı.
 
SORUŞTURMA 18 YIL SONRA BAŞLATILDI
 
Olayla ilgili soruşturmanın akamete uğradığını fark eden Dilek Bingöl, Şeyhmus Bulut, Mukadder Okut, Salahattin Altın ve Şehmus Altındağ, 18 Kasım 2009 tarihinde Cumhuriyet Başsavcılığından olayın meydana gelmesinde kusuru bulunanlar hakkında yeni bir soruşturma başlatmasını istedi. Bu talep üzerine Cumhuriyet Başsavcılığı, olay hakkında yeni bir soruşturma başlattı.
 
Soruşturma kapsamında bilgi talebinde bulunulan Diyarbakır Jandarma Komutanlığı, 19 Ocak 2010’da verdiği yanıtta olayla ilgili olarak Kulp bölgesinde görevlendirilen birlik ve personele ait herhangi bir kayıt bulunamadığını bildirdi. Fakat belirtilen tarihte Ergani Jandarma Komando Tabur Komutanlığı ile Hazro, Silvan, Lice ve Kulp Jandarma Komando Bölük Komutanlıklarında görevli askeri personele ilişkin liste Başsavcılığa gönderildi. Başsavcılık, 7 Nisan 2011’de 33 askeri personel hakkında Kulp Kaymakamlığı’ndan soruşturma izni istedi. Kaymakamlığın soruşturmanın genel hükümlere göre yapılması gerektiğine ilişkin yazısı üzerine Cumhuriyet Başsavcılığı, Diyarbakır Bölge İdare Mahkemesine (BİM) müracaat etti. BİM, isnat edilen “kasten öldürme” ve “kasten yaralama” suçlarının görev nedeniyle işlendiklerinin kabul edilemeyeceğini ve soruşturmanın genel hükümlere göre yapılması gerektiğini belirterek, Cumhuriyet Başsavcılığın itirazını reddetti.
 
Başsavcılık, ateş emri veren ve ölmesi nedeniyle hakkında ek kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilen İl Jandarma Alay Komutanı İsmet Yediyıldız’ın emrine uyan 33 şüpheli hakkında “kanun hükmü ve amirin emri ve meşru müdafaa hâlinde birden fazla kişiyi öldürme suçu”ndan kamu davasının açılmasının temini bakımından Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığına hitaben fezleke düzenledi.
 
26 YIL SONRA 'TAKİPSİZLİK' KARARI
 
Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı, dava açmaya yetecek ölçüde bulunmaması nedeniyle soruşturma evrakını yetkisizlik kararına Kulp Cumhuriyet Başsavcılığına iade etti. Başsavcılık, 23 Aralık 2013 tarihinde, yeni bir fezleke düzenleyerek soruşturma evrakını Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığına gönderdi. Fezlekeden anlaşıldığı kadarıyla Jandarma Genel Komutanlığından olay tarihinde görevli olan askerî personelin listesini temin eden Kulp Başsavcılığı, listede isimleri yazılı 33 askerden 16'sının ifadesini aldı. İfadesi alınanlardan bazıları “başka bir yerde görevli, izinli veya raporlu olduklarını”, “olayı hatırlamadıklarını” ya da “olay yerine gitmediklerini” beyan etti.
Soruşturma devam ederken başvurucular, 8 Nisan 2014 tarihinde Anayasa Mahkemesine (AYM) bireysel başvuruda bulundu. AYM’den henüz karar çıkmadan soruşturmada “meşru savunma kapsamında hareket ettikleri” gerekçesiyle şüpheli güvenlik güçleri hakkında 2 Kasım 2017 tarihinde “kovuşturmaya yer olmadığına” karar verildi. Başvurucular Dilek Bingöl, Şeyhmus Bulut, Mukadder Okut, Salahattin Altın ve Şehmus Altındağ'ın karara yönelik yaptığı itiraz da Diyarbakır 2. Sulh Ceza Hâkimliği tarafından reddedildi.
 
AYM 'YAŞAM HAKKI İHLALİ VAR' DEDİ 
 
Beklenen Anayasa Mahkemesi kararı ise, 9 Ocak 2020 tarihinde alındı. Başvurucuları haklı bulan AYM, olayda soruşturma makamlarının etkin bir soruşturma yürütmediğini, bu sebeple başvurucuları açısından Anayasanın 17’nci maddesinde düzenlenen “yaşam hakkının ihlal edildiğini” hükmederek, dosyanın yeniden açılmasına ve soruşturmanın etkin bir şekilde yapılmasına karar verdi.
 
2 YIL BOYUNCA ADIM ATILMADI
 
AYM’nin bu kararı üzerine dosya Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılı tarafından yeniden açıldı. Fakat aradan iki yıl geçmesine rağmen hiçbir işlem yapılmayan soruşturma dosyası, 3 Mart 2022 tarihinde zamanaşımı gerekçesi ile kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilerek kapatıldı.
 
KARARA İTİRAZ
 
Diyarbakır Barosu Başkanı Eren, karara karşı Sulh Ceza Hakimliği’ne itirazda bulundu. Mahkemeden çıkacak kararın neticesine göre AYM’ye yeniden bireysel başvuru yapılacağı ifade edildi.
 

Diğer başlıklar

20:58 HDP kongresinin mesajları
20:26 İstanbul’da ormanlık alanlara girişler yasaklandı
20:15 Zarok MA'nın kuruluş yıldönümünde konser
17:47 Kitlesel ve coşkulu geçen HDP kongresine soruşturma
17:04 Buldan ve Sancar yeniden seçildi
16:58 33 siyasi parti ve güçten saldırılara karşı BM’ye mektup
16:22 Şengül Kaya’yı katleden fail hakkında ağırlaştırılmış müebbet istemi
15:47 37 kişinin gözaltı süresi 4 gün daha uzatıldı
14:38 HDP’nin PM listesi belirlendi
14:28 Ekinci: Ülkeyi çıkmazdan çıkaracak tek yol HDP
14:24 Fotoğraflarla HDP kongresi
14:19 Kongre salon dışına taştı: Kürtler yok diyenler gelip görsünler
14:06 Tutuklu gazeteci Oruç: Kürt gazeteciler üzerinden batıya mesaj veriliyor
14:04 Bitlis kırsalında askeri operasyon başlatıldı
13:49 HDP’nin yeni dönem Danışma Kurulu
13:39 Avrupa’dan Federe Kürdistan’a kongre mesajları: HDP’nin yanındayız
12:58 Öztürk’ten muhalefete: Yüzyıllık zihniyette ısrar ederseler sonları Erdoğan gibi olur
12:31 Leyla Güven: Faşist rejimden hesap sormanın zamanı geldi
12:31 Tutuklu kadınlardan HDP kongresine: Sesiniz özgürlük çığlığı gibi yankılanacak
12:28 Demirtaş ve Mızraklı: Bu mücadeleyi zaferle taçlandıracağız
12:16 HDP kongresi: Öcalan’sız çözüm olmaz
11:59 Avrupa’dan HDP kongresine katılanlar: Kürt halkının ruhunu gördük
11:58 Şenyaşar ailesinin adalet mücadelesi HDP kongresinde
11:52 Sancar çözüm yollarını gösterdi: İmralı üzerinden oyun oynamayın
11:51 Buldan: Çözüm biziz, iktidarı göndereceğiz
10:52 HDP kongresi on binlerin katılımıyla başladı: Çözüm Biz’de
10:23 AKP’deki ‘revize’nin arka planı: Rüşvet
09:30 Gazeteci Ömer Çelik’in mektubu ‘sakıncalı’ bulundu
09:13 Sokak müzisyenleri izin belgelerini yaktı
09:12 Kayyım su sorununu çözmüyor
09:11 Kahta’da 11 günde 9 kişi intihara sürüklendi!
09:10 Dargeçit JİTEM Davası: Cesaretli yargıç tutumuna ihtiyaç var
09:09 Adalet Nöbeti 230'uncu gününde: Siyasi partiler sözünü tutmadı
09:03 7 parti ve örgüt ‘İlkeler Manzumesi’ yayınlayacak
09:01 03 TEMMUZ 2022 GÜNDEMİ
08:56 On binler HDP kongresi için Ankara’da
07:44 Hakkari'de bir asker yaşamını yitirdi
02/07/2022
22:07 Sîrê’de Türkiye'ye ait üs bombalandı
21:08 HDP 5’inci Olağan Büyük Kongresi’ne hazır
20:22 Cumartesi Annesi Demir yaşamını yitirdi
18:27 Madımak’ta katledilenler birçok kentte anıldı
17:14 Kaçırılan Suphi Orhan: Kimsenin can güvenliği yok
16:45 HDK: Madımak’la yüzleşin
16:36 Adana'da 37 kişi 6 gündür gözaltında
16:31 Karaköy’de vapur iskeleye çarptı
15:27 ‘Tek başına kalamaz’ raporu olan tutuklu tekli hücrede tutuluyor
15:15 Hasta tutuklu Muhlise Karagüzel’in durumuna dikkat çekildi
14:36 ‘Ağır hasta tutuklu Koyuncu derhal tahliye edilsin’
14:26 Ortadoğu ve Kuzey Afrikalı kadınlar HDP ve TJA’lılarla bir araya geldi
14:07 Emekçiler geçici 35’inci maddenin kaldırılmasını istedi
13:51 Cumartesi Anneleri: Galatasaray’dan vazgeçmiyoruz
13:35 Meclis tatile girdi
13:34 Kayıp yakınları Vedat Aydın’ı andı
12:57 Mahkeme Kaz Dağı’nda ‘ÇED olumlu’ kararını durdurdu
12:03 DTSO’dan kadın kooperatifi çalıştayı
11:46 Mazıdağı’nda silahlı kavga: 1 ölü, 3 yaralı
11:45 Şenyaşar ailesi: Acının son bulması için adalet gelsin
11:43 Madımak’ta katledilenler anıldı: Sivas’ın ışığı hiç sönmeyecek
11:11 Munzur Çevre Derneği’nden Arslan: Madenlere izin vermeyeceğiz
11:10 Beyoğlu'nda şüpheli ölüm
11:00 Kayıp yakınları Hüseyin Ertaş'ın faillerini sordu
10:57 Mersin’de kaza: 4 kişi öldü
10:43 Cezaevindeki işkence kamerada: Darp edildi, sürüklendi, su dökülen hücreye çıplak konuldu
10:40 Haliç'te metrobüs alev aldı
10:40 Osmaniye’de mültecilere saldırı: Çok sayıda yaralı var
10:27 Kaçırılan Orhan mezarlıklarda gezdirildi, çıplak fotoğrafları çekildi
10:00 İran'da peş peşe 3 deprem: 3 ölü, 19 yaralı
09:21 Oluç: Kongremiz Newroz'da verilen mesajın devamı olacak
09:08 Kayyım işçileri tehditle sendika değiştirmeye zorluyor
09:06 Mahkeme tecavüz failinin geleceğini düşündü: Cezayı düşürdü
09:04 Şırnak’ta Kemal Kurkut Futbol Turnuvası başlıyor
09:01 02 TEMMUZ 2022 GÜNDEMİ
01/07/2022
23:16 Tutuklulardan ‘Özgürlüğün Sesi’ sergisi
19:40 İzmir’in iki ilçesinde yangın
19:35 ‘İstanbul Sözleşmesi’nden vazgeçmeyeceğiz’
19:13 Ekonomist Şahinöz: Asgari ücrette yüzde 25’lik zam göstermelik
18:51 Madımak'ta katledilenler için anma
18:46 Kobanê Davası tanığından mahkemeye: Ne anlatmamı istiyorsunuz?
17:38 Asgari ücret 5 bin 500 TL oldu
16:57 Mimarlar Odası: Mardin’de tarihi yapılara izinsiz müdahale ediliyor
16:55 Boşanma duruşması öncesi katledildi
16:39 İzmir’de makilik alanda yangın çıktı
16:36 EGEÇEP: İliç’teki altın madeni kapatılsın
16:32 Stant açmak isterken gözaltına alınan HDP’liler serbest bırakıldı
16:14 Lokumcu davasında kaymakam hakkında suç duyurusu talebi
15:32 Zap'ta bir asker yaşamını yitirdi
15:14 Sağlık emekçileri talepleri için eylemde
14:58 Kayıp korucuların Zap’ta yaşamını yitirdikleri ortaya çıktı
14:52 KESK: TUİK gerçek rakamları açıklasın
14:50 Yine ‘yüksekten düşme’: 1 çocuk öldü 1 çocuk ağır yaralı
14:09 Gazeteci Safiye Alağaş: Gazeteciler toplumun nefes borusu
13:47 Dedeoğulları’na saldırı davası görüldü
13:45 Kobanê Davasında ‘Şikayetçi misin’ sorusuna müştekinin yanıtı: Olayı hatırlamıyorum
13:05 HDP'nin kongresine 100'ü aşkın yabancı delegasyon katılacak
13:03 Metin Lokumcu davası: Uyarı yapıldığını duymadım
12:57 Sayaç taşımaya karşı çıkan 3 kişi gözaltına alındı
12:56 DW’den erişim engeline ilişkin açıklama
12:37 Alıkonulan sinemacı Orhan işkenceye maruz kaldı
12:33 Öcalan’ın aile ve vasisinden görüş başvurusu
12:14 Şenyaşar ailesi: Adalet toplumları var ya da yok eder