‘Kadınlar bu yüzyılda isyanın ve devrimin öznesi oldu’

img

İSTANBUL- "Ayaklanmanın ışığında İran'daki gelişmeleri konuşuyoruz" adlı panelde konuşan Marksist Teori Dergisi Yazarı Sıtkı Güngör, “Bu yüzyılda kadınlar isyanın ve devrimin öznesi olarak dünya tarihinde öne çıkıyor” dedi.

Sosyalist Gençlik Dernekleri Federasyonu (SGDF) İran'da Jina Mahsa Amini'nin “ahlak polisi” tarafından katledilmesi sonucu yaşanan gelişmeleri ele alan "Ayaklanmanın ışığında İran'daki gelişmeleri konuşuyoruz" adıyla Kadıköy Hadig Kafe-Sanat'ta panel düzenledi. Panelin moderatörlüğünü SGDF Merkez Yürütme Kurulu (MYK) üyesi Sinem Çelebi yaptı. Marksist Teori Dergisi Yazarı Sıtkı Güngör’ün konuşmacı olduğu panele çok sayıda kişi katıldı.

Panel, İran'da kadınların öncülük ettiği direnişin yer aldığı sinevizyon gösterisiyle başladı. Sinevizyon gösterisinin ardından söz panelist Sinem Çelebi, İran’da başlayan ve tüm dünyaya yayılan direnişin kadın özgürlüğünü kazanmaya dönük bir devrim hareketi olduğunu vurguladı. Çelebi, “İranlı kadınların direnişi bana daha önce tıpkı Rojava'da  IŞİD barbarlığından kurtulmaya çalışan kadınların başörtüsünü çıkarıp atmasını hatırlattı. Bu günde İranlı kadınların aynı şekilde molla rejiminin baskısıyla taktıkları siyah örtülerini atıyorlar. Kadınlar özgürlükler İran’da ve tüm dünyada direniyor. Jin jiyan Azadi sloganı erkek egemenliğini sarsıyor” diye belirtti.

‘İRAN KRİZİ YENİ DEĞİL’

Çelebi’nin ardından söz alan Sıtkı Güngör, İran’ın  tarihte “Ari insanların ülkesi” olarak yer aldığını ve 3500 yıllık bir tarihe, derin bir kültüre sahip olduğunu söyledi. İran’da yaşanan bu krizin yeni olmadığının altını çizen Güngör,“1979 İslam Devrimi’nden günümüze devam eden devlet ve toplum arasındaki bu krizi doğru anlamak için İran İslam Cumhuriyeti’nin kuruluş nedenini analiz etmek gerekir” diye belirtti.

İŞÇİ DİRENİŞLERİ

İran’da devrimci geleneğin çok geçmişlere dayandığını belirten Güngör, “1941 yılında Muhammed Rıza Pehlevi şah olduğu geçiş dönemindeki görece politik özgürlük koşullarında işçi eylemleri canlandı ve petrolün millileştirilmesini ve parlamentonun güçlendirilmesini talep eden hareketle birleşti.  1951 baharında petrol alanlarında bir dizi grev ve genel grev yapıldı. Ve 65 bin kişinin katıldığı bir genel grev düzenlendi. Protestolar hızla ülkenin diğer kesimlerine yayıldı. Grevler petrolün millileştirilmesini talep eden harekete güç kazandırdı. Bu hareketin lideri milletvekili Musaddık 1951'de başbakan olunca petrol sanayisini millileştirdi. Britanya ve ABD'nin 1953'te düzenlediği bir darbeyle Musaddık devrilince, iktidarı yeniden ele geçiren Rıza Pehlevi sendikal harekete karşı yoğun bir baskı ve saldırı başlattı. Binlerce insan tutuklandı, onlarca kişi idam edildi. 1957'de bağımsız sendikalar yasaklandı. Buda  Şahın gizli polis örgütü SAVAK sarı sendikalar üzerindeki kontrolünü genişletti” şeklinde konuştu.

‘KADINLAR İSYANIN ÖZNESİ OLDU’

İran’ın çok eski bir tarihe sahip olmasının yanı sıra tek tanrılı dinlerin ilk çıktığı yer olduğunu belirten Güngör konuşmasını şu sözlerle sürdürdü: “İran’nın çok köklü bir devlet geleneği olması ve tek tanrılı dinlerin çıkış yeri olmasından kaynaklı Fars milliyetçiliğini yaratmıştır. Ortadoğu’da bin 200 yıllık bir halk-devlet çelişki yaşanıyor. Bu çelişkiler halklarda, emekçiler doğal olarak bir tepkiye neden oldu. İran’da her dönem kadınlar değişik biçimlerde eylemlerin öncüsü oldu. Bu yüzyılda kadınlar isyanın, ayaklanmanın öznesi olarak dünya tarihinde öne çıkıyor. İran, aynı zamanda işçiler ve emekçilerin de büyük direnişlere sergilediği bir yer olmuştur. Daha önce İran halkı gıda talebiyle sokağa çıkmıştı. Özellikle Güney Kürdistan’da buna karşı emekçiler emek sömürüsüne ilişkin sokağa çıktı. Dolayısıyla İran için yeni bir şeyden bahsetmiyoruz. Molla rejiminin reform olarak adlandırdıkları baskıcı politikalara karşı İran halkı her zaman direnişte olmuştur.”

‘KADIN ÖZGÜRLÜKÇÜ BİR AYAKLANMADIR’

İran’da başlayan isyanların kadın özgürlükçü bir devrime işaret ettiğini kaydeden Güngör, “İran’da sadece kadın sorunları yok. İran yapısı gereği çok inançlı, çok uluslu bir ülke olmasına rağmen Fars milliyetçiliğinin öne çıktığı bir ülke. Bu yüzden bu topuklara üzerinde en çok hakim olmuş din, ulusalcılık ve kominizimdir. İran’ın baskıcı ve faşist bir rejim olması nedeniyle sadece üç sendika var. Milyonlarca işçinin olduğu bir ülkede sendika kurmak yasak. Bir insan hakları derneği kurulamıyor. Çünkü hepsi cezaevinde. Kadınlar, Kürtler kısacası direnen herkes cezaevinde. Bu baskı rejiminden dolayı İran’da sık sık lokal ayaklanmaların çıkmasına neden olmuştur. Ama şuan ki ayaklanmalar, cins, sınıf ve iktisadi taleplerin olduğu politik bir direniştir. Bunu görmemiz lazım. En ufak bir hak talebinde bile insanlar idam ediliyor. Buna rağmen İran halkı bu gün sokakta ve bu yüzden büyük bir onuru hak ediyorlar” diye konuştu.

ROJAVA DEVRİMİ GÜNCELLİĞİ

 “İran devrimi yeni devrimci örgütlenmelerin öncü motivasyonu olacak. Halkta özgüven yaratacak” diyen Güngör, devamla “İran’da saçını açmak ve kesmek ölüm demek ama bu gün İran sokaklarında kadınlar saçını açarak başörtülerini yakıyor. Buradan çıkaracağımız ders şudur; devrimimin günceliğini bilmek ile anlamak farklıdır. Bizim için devrim her gün yaşanan olayların içindedir. İran’da daha önce de kadınlar öldürüldü fakat bu ayaklanmalar yaşanmadı. Günceli yakalamak adına Rojava devrimi örnek gösterilebilir. Rojava devrime bakın, onlar devrimin güncelliğinin farkında oldular ve orada bir örgütlemeyi sağlayarak devrimi gerçekleştirdi. Bu anlamda devrimin güncelliğini yakalamak önemli” ifadelerini kullandı.

Panel, yapılan konuşmaların ardından soru ve cevaplarla son buldu. 

Diğer başlıklar

27/11/2022
22:55 Mêrdîn Barosu’ndan Tahir Elçi kararı
21:55 ÖHD: Askeri yöntemler sorunu daha da büyütür
21:19 Şêrawa köyleri bombalandı
20:36 Tahir Elçi ödülünün ilki Jîna Emînî’ye
19:52 Qers'te 3 gözaltı
19:23 ‘Kapitalizmde Kadın Sömürüsü’ çalıştayında göç vurgusu
19:05 Gazeteci Evren: Kadınlar özgürlüğe yakın
18:37 Şirnex’te gözaltına alınanlar serbest
18:22 Taşdöğen: ‘Makul kadına’ karşı mücadele edilmeli
17:59 Amedspor deplasmanda 2 farkla kazandı
17:53 Saldırılarda 3 Suriye askeri yaşamını yitirdi
17:27 Çatışmalarda yakınlarını kaybedenler bir araya geldi
17:17 25 Kasım eylemlerinde İranlı kadınlara selam!
16:46 TMMOB Amed: Gözaltıları serbest bırakın
16:30 Kadınlar erkek-devlet şiddetine karşı yürüdü
16:21 Şahintepe'de 'kentsel dönüşüm' protestosu
15:34 Colemêrg’te 155 yerleşim yerinin yolu kapandı
14:51 Hussein Ronaghi serbest bırakıldı
14:43 Asker kayıpları sonrası Akar sınırda
14:39 QSD'den 26 Kasım bilançosu
14:27 Mêrdîn ve Colemêrg'te çok sayıda gözaltı
14:01 ATO'dan hastane kapatılmasına tepki
13:46 Mersin'de 25 kişi 3 gündür gözaltında
13:45 OBB'nin projeleri Danıştay'dan döndü!
12:50 Şenyaşar ailesi: Ümidimizi yitirmeyeceğiz
12:03 AKP'li belediyenin cenaze aracında uyuşturucu yakalandı
11:50 Minix Havaalanı’na saldırı
11:10 Taksim’de polis bir genci öldürdü
11:06 Polis ayağını kırdı, doktor örtbas etmeye çalıştı
10:47 Düzce’de 4.3 şiddetinde deprem
10:39 ESU: BM, Türkiye saldırılarına karşı harekete geçmeli
10:06 Colemêrg’e 17 asker cenazesi getirildi
09:40 Gözaltına alınanlar: Savaşa karşı durmaya devam edeceğiz
09:38 Êzidîlerin yaşadıklarını dünyaya duyuruyor
09:37 AKP’li geleceğin iki ayrı tablosu!
09:17 Tarihi kilise çöplüğe döndü
09:16 Süryani köyünde ağaç kıyımı sürüyor
09:15 25 Kasım’da özgür ve demokratik yaşam talebi
09:15 Yoleri: Tutukluların yalnızlaştırmasını dayanışmayla kırabiliriz
09:13 Elçi katledileli 7 yıl oldu: Tek bir kişi cezalandırılmadı
09:13 Grip vakaları artınca hastahanelerde yer kalmadı
09:12 Savcı, gençlik kongresine katılmayı suç saydı
09:06 Hasta tutuklu Güler'in 29 yıllık hikayesi
09:00 Mahabad'da halk geri adım atmıyor
09:00 27 KASIM 2022 GÜNDEMİ
07:44 Saldırılar gece boyunca sürdü
26/11/2022
23:59 Mêrdîn'de kaza: 3 ölü, 2 yaralı
23:22 Gençlerden saldırılara karşı yürüyüşlü protesto
22:11 İran ve Rojhilat’ta 18 binden fazla kişi gözaltına alındı
20:27 Üç asker hayatını kaybetti, 3’ü yaralandı
18:55 Emekoloji Meclisi Girişimi: İşçi ve ekoloji kırımının sorumlusu sermaye
18:16 Keskin: Kadınlar biatsız mücadele veriyor
17:59 187 örgütten BM’ye ‘Türkiye’nin saldırılarını durdurun’ çağrısı
17:36 Silopiya’da şüpheli çocuk ölümü
16:50 'Gündoğmuş’un doğasından ellerinizi çekin'
16:50 QSD, 24-25 Kasım bilançosunu açıkladı
15:48 Ebdi: Saldırıya karşı hazırlıklıyız, direniş göstereceğiz
15:41 Yaralı 20 işçiden 2’si yaşamını yitirdi
15:39 DÖM: Rojava Devrimi dünyaya yayıldı
15:24 Kadınlar alanları terk etmiyor: Direniş sürecek
15:16 Kadın hasta tutukluların durumuna dikkat çekildi
15:03 25 Kasım’da gözaltına alınan 2 kadın sınır dışı edilmek isteniyor
14:59 İHD: Hasta tutuklu Eylem Baş serbest bırakılsın
14:54 Şirnex’te 2 gözaltı
14:37 Gözaltında kaybedilen Aydoğan’ın akıbeti soruldu
14:35 İHD kadın tutukluların yaşadığı hak ihlalerine dikkat çekti
14:21 MEBYA-DER ve TUHAY-DER Emine Şenyaşar’ı ziyaret etti
14:06 Fincancı için Amed’de açıklama: Aynı umutla mücadele edeceğiz
14:00 Amed’de trafik kazası: 3’ü ağır 35 yaralı
13:54 Prof. Sassoli: Türkiye uluslararası insancıl hukuku ihlal ediyor
13:51 Sağanak yağmur Şirnex - Cizîr yolunu göle çevirdi
13:51 Doğumda ölen kadının ailesi: İhmal var
13:15 Katledilen kadınlar için fidan dikildi
13:04 Kayıp yakınlarının eylemine polis engeli
12:58 Evin Şahin'in infazı yakıldı: Pişmanlığı kabul etmiyoruz
12:52 Amed’de gözaltı sayısı 40'a yükseldi
12:40 Çatışmada bir asker ve korucu hayatını kaybetti
12:38 Elçi’yi anma etkinlikleri kapsamında satranç turnuvası düzenledi
11:56 'Kapitalizmin savaş ve sömürü politikalarına karşı mücadele ediyoruz'
11:17 Rencüzoğulları: IŞİD Türkiye garantörlüğündeki topraklarda cirit atıyor
10:30 Kurdistan pankartından gözaltında alınanlar emniyette tutuluyor
10:06 Polis, 25 Kasım yürüyüşüne katılan Türker’in ayağını kırdı
09:46 HDP Çukurova İlçe Örgütü’ne taşlı saldırı
09:38 Garibe Gezer'in ablası: İsteyene delil çok, savcının niyeti yok
09:36 Kadınlar: Tecridi kırmak sistemi yıkmaktır
09:28 Özgür Gündem dağıtımcısı Adnan Işık 29 yıl önce katledildi
09:18 İki eli olmayan tutuklunun avukatı: Devlet intikam alıyor
09:15 6 saatlik ömür biçildi, 45 yıl oldu!
09:09 Xoy ve Urmiye: Halk İran rejiminden çok çekti
09:04 ‘Mahkemeler, ekoloji davalarında sermayeden yana tavır alıyor’
09:03 ‘Asimilasyon konser yasaklarıyla sürdürülüyor’
09:01 Sürücü: Abdullah Öcalan üzerindeki tecrit son bulmalı
09:00 Kriz büyüyor: Sattığımız ürünün yerine yenisini koyamıyoruz
09:00 Bilirkişi polis şiddetini 'bulamadı': Herkes herkese vuruyor
09:00 26 KASIM 2022 GÜNDEMİ
25/11/2022
23:40 Meclis Plan ve Bütçe Komisyonu görüşmeleri tamamlandı
23:37 Operasyonlarda 3 asker hayatını kaybetti, 4’ü yaralı
22:33 Adalet Nöbeti’nde gözaltına alınanlar serbest bırakıldı
22:30 Wan Barosu yasak kararına karşı dava açtı
22:19 Şirnex’te kadın paneli