'Etki ajanlığı' ile kimler hedef alınacak?

ANKARA - 9'uncu Yargı Paketi'nde yer alan “etki ajanlığı” kavramını değerlendiren DEM Parti Eş Genel Başkan Yardımcısı Öztürk Türkdoğan, gazeteciler, sivil toplum aktivistleri, siyasetçiler ve araştırmacıların cezalandırılmasının yolu açılacağını söyledi.  
 
Meclis’e sunulması beklenen 9’uncu Yargı Paketi taslağının şimdiye kadar ortaya çıkan ayrıntıları tartışma yarattı. Özellikle taslakta “etki ajanlığı” şeklinde sunulan düzenlemeye göre, “Devletin güvenliği veya iç veya dış siyasal yararları aleyhine yabancı bir devlet veya organizasyonun stratejik çıkarları veya talimatı doğrultusunda Türk vatandaşları veya kurum ve kuruluşları ya da Türkiye’de bulunan yabancılar hakkında araştırma yapan veya yaptıranlar hapis cezası ile cezalandırılacak.” 
 
Oldukça muğlak olarak taslakta yer alan  “etki ajanlığı”, “casusluk” suçlarının, özellikle gazetecileri ve Türkiye’deki toplumsal sorunlar ile olaylara dair araştırma yapan herkesi kapsayabileceği ön görülüyor. 
 
Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Eş Genel Başkan Yardımcısı ve Hukuk Komisyonu Eş Sözcüsü Avukat Öztürk Türkdoğan, 9’uncu Yargı Paketi’ni değerlendirdi.  Yargı paketinde yer alan “etki ajanlığı” kavramına dair Türkdoğan, “Otoriter ülkelerde gelişen bir uygulama” vurgusu yaparken, Avrupa’daki birkaç ülkede de yer aldığını ancak “yabancıların seçimlere müdahalesini önlemek” amacıyla çıkarılan kanunlardan ibaret olduğunu ifade etti.
 
‘HEDEF GAZETECİLER, ARAŞTIRMACILAR’
 
Avukat Öztürk Türkdoğan
 
Türkdoğan, “Dezenformasyonla mücadele” adı altında basın mensuplarını doğrudan doğruya kıskaç altına alacak yasanın çıkartıldığını hatırlatan Türkdoğan, “O yasa nedeniyle aslında oto sansür hedeflenmişti ki büyük oranda da başarıya ulaştılar. Bir tek özgür basın çalışanları sürekli olarak gözaltı ve tutuklamalara maruz kaldı. Birkaç gazeteci arkadaşımız gözaltına alınıp tutuklandı.  Demek ki şimdi de toplumun diğer kesimlerini, yani daha çok yine gazetecileri, sivil toplum aktivistlerini, siyasetçileri, uluslararası alanda araştırma yapan kişi ve kurumları doğrudan doğruya etkileyecek, onları cezalandırmasının yolunu açacak bir düzenleme getiriliyor” diye konuştu.
 
‘KOVUŞTURMA BAKANLIĞIN İZNİNE TABİİ’
 
Yasaların, suç tiplerinin ihtiyaçtan doğması gerektiğine de dikkati çeken Türkdoğan, Türkiye halklarının bu yargı paketine ihtiyacının olmadığını söyledi. Türkdoğan, “Bu kadar küreselleşmenin olduğu bir dünyada siz etki ajanlığını ihdas ederek bunu objektif kurallara göre nasıl işleteceksiniz” diye sorarak, kanun teklifindeki “Kovuşturmalar, Adalet Bakanlığı’nın iznine tabii” ibaresinin bu nedenle getirildiğini dile getirdi.
 
‘BAKANLIK İZNİ, KÖTÜYE KULLANIMI ARTTIRIYOR’
 
“Demek ki siyasi iktidar kimi istiyorsa onun yargılanmasının yolunu açacak” diye devam eden Türkdoğan, şunları söyledi: “Yıllar önce Cumhurbaşkanlığına hakaret suçundan ve yine Türklüğe hakaret suçunda Adalet Bakanlığının izni getirildi. Ne oldu? Türkiye rekor kırdı. Cumhurbaşkanlığına hakarette ilişkin Adalet Bakanlığı, önüne gelen her dosyaya izin veriyor. Rekor kırmış durumda şu anda. Ermeni Soykırımı konusunda daha önceden kesinleşmiş onlarca beraat kararı olmasına rağmen tekrar tekrar Adalet Bakanlığı, insanların yargılanmasına izin veriyor ve mahkemelerde ceza veriyor. Şimdi burada da aynısı olacak. Yine diyecekler ki ‘çok nadir vakalarda Adalet Bakanlığı izin verirse olacak.’ Adalet Bakanlığı'nın TCK 301 ve 299'da verdiği izinler bu yetkinin kötüye kullanıldığını gösteriyor zaten. Etki ajanlığında da aynı şey olacak. Adalet Bakanlığı, inanılmaz bir şekilde izin verecek. Çünkü 301 ve 299. madde örnekleri bunu gösteriyor.”
 
‘KARŞILIKLILIK İLKESİ’
 
Türkdoğan “Etki ajanlığı” suçuyla, Türkiye’nin yurt dışında yaşayan yurttaşlarını da zor duruma düşürebileceğine dikkat çekti. Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA) örneğini veren Türkdoğan, “Şimdi onun (TİKA) muadili bir kuruluş Türkiye'de diyelim ki bir araştırma yapmaya kalksa, objektif yani bilimsel bir araştırma, ajanlık kastetmiyorum kesinlikle; o insanları yargılamaya kalkarlarsa o kişilerin ülkeleri de sizin vatandaşlarınızı yargılamaya başlar. Yani karşılıklılık diye bir şey vardır. Siz kendi ceza yasanıza bu tarz düzenlemeleri koyarsanız, kendi vatandaşlarınızı yurt dışında çok zor duruma düşürürsünüz.  Diplomatlarınızı, kamu görevlilerinizi zor duruma düşürürsünüz.  Siz akıllısınız da onlar akıllı değil mi? Siz yabancı ülke vatandaşlarını veya yabancı ülkelerin çeşitli kuruluşlarıyla çalışan kendi vatandaşlarınız bu maddeyi çıkarıp yargılarsanız, sizin de aynı faaliyeti yapan vatandaşlarınız o ülkeler tarafından farklı gerekçelerle yargılanır” şeklinde konuştu. 
 
‘SAVAŞ HAZIRLIĞI MI?’
 
Türkdoğan, yasanın hukuki belirlilik ilkesine göre de hazırlanmadığına dikkati çekerek şunları söyledi: “Şimdi burada Türkiye'de kurulmamış, Türkiye yasalarına, Türkiye hukukuna göre kurulmamış her türlü organizasyondan bahsediliyor. Anladığım kadarıyla çeşitli, galiba burada ‘Sorosçuluğu’ kastediyorlar. Uluslararası kurulan çeşitli organizasyonlar var.  Yine fiili organizasyonlar var. Mesela Uluslararası Barış Girişimi ki bu yasada, bu etki ajanlığı maddesinde 399'a ek madde getiriyorlar. Çok ciddi anlamda savaş karşıtı faaliyetler de hedefe konmuş durumda. Yani bir savaş hazırlığı mı bu” diye sordu. 
 
‘MEVCUT YASADA BİR BOŞLUK YOK’
 
Mevcut Casusluk yasalarında herhangi bir boşluğun olmadığını ifade eden Türkdoğan, “Kaldı ki 2014'te MİT'e casusluk suçlarında adli kolluk yetkisi verildi. Şimdi MİT 10 yıldır bu yetkisini zaten kullanıyor. Bu nereden çıktı? Şayet böyle bir ihtiyaç olsaydı bu OHAL zamanında ortaya çıkardı. Orada bile ortaya çıkmadığına göre demek ki bu şu anki siyasi iktidarın kendi muhaliflerini baskı altına almaya dönük getirdiği yeni bir suç tipi. Teklifte diyor ki ‘araştırma yapmak.’ Örneğin herhangi bir ülkenin ülkeyle bağlantılı çeşitli araştırmacılar gelip burada demografik araştırma yapabilir mi? Demografik araştırma, yani mülteci-sığınmacı göçmenler üzerine araştırmayı bu kanun yasaklayacak” diye belirtti. 
 
‘İFADE ÖZGÜRLÜĞÜNE AYKIRI’
 
Bu tür yasaların, geniş toplumsal hareketleri önleme amacı güttüğünü belirten Türkdoğan, “Hem sosyolojinin gelişimine aykırıdır hem de temel hak ve özgürlüklerin kullanımına aykırıdır. İfade ve örgütlenme özgürlüğü hakkına aykırıdır” dedi.  “Savaşa karşı çıkmak bir haktır” diyen Türkdoğan, barış savunucularının “karşı faaliyet” adı altında hedef haline getirilmesinin kolaylaştırılmaya çalışıldığını aktararak, “Türkiye Ocak 2018'de Suriye'nin Efrîn bölgesine girdi. Peki, o tarihten bu tarihe Efrîn'de Birleşmiş Milletler raporlarına göre işlenen suçlarla ilgili olarak kim sorumluluk üstlenecek? Hadi bu soruya birisi cevap versin. Bu tarz düzenlemelere bakın Türkiye'nin tarafı olduğu uluslararası sözleşmelere aykırıdır.  Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'ne aykırıdır. AHİM’ in ifade özgürlüğü ile ilgili çok sayıda yerleşmiş kararları var” dedi. 
 
‘ALT SINIR 3 YIL’
 
İlgili suçun ceza alt sınırının 3 yıl olduğu bilgisini veren Türkdoğan, “Ertelemek kapsamına alınmasın, HAGB (Hükmün Açıklanmasının Geriye Bırakılması)uygulanmasın diye 3 yıl. Böyle bir şey olabilir mi? Hem Adalet Bakanlığı'nın iznine tabi tutacaksınız hem de ağır ceza vereceksiniz. Adalet Bakanlığı'nın iznine tabi bir suç tipi düzenliyorsanız bu kadar ağır ceza öngöremezsiniz” diye belirtti. 
 
MA / Fırat Can Arslan
 

Diğer başlıklar

20:05 30 yıllık tutsak Arslan tahliye edildi
19:32 CENTCOM: DAİŞ’in Suriye ve Irak’ta saldırıları arttı
19:25 MLSA’nın 'Gazeteciler için hukuk el kitabı' yayında
18:32 Saldırılar protesto edildi: KDP ihanet içerisinde
18:25 Köpek katliamını öngören tasarı Meclis’te: İnsanlığa ve hukuka sığmaz
17:49 BM önünden seslendiler: CPT Abdullah Öcalan’la ilgili bilgileri derhal sağlasın
17:37 1 Mayıs davası: Adli kontrol hükümleri kaldırıldı
17:17 Türkiye’den BM’ye İmralı yanıtı: Tecrit yok, yasak var!
17:01 Ege'de 3 ayrı yangın
16:59 Gediz Elektrik'e kırmızı boyalı protesto
16:36 Depremzedeler için Meclis'e 'araştırma' önerisi
15:45 AKP'nin kapattığı üretim tesisini DEM Parti açtı
15:34 Botan Vadisi’nde yangın
15:34 Hayvanları 'öldürmeyi' öngören tasarının görüşmeleri gergin başladı
15:25 Kaya’nın cenazesi 6 yıl sonra ailesine verildi
15:16 Öğretmenler 'Eğitim Nöbeti'ni sonlandırdı
14:54 BM, Türkiye’den savunma istedi: İmralı’daki durumun nedeni ne?
14:47 Otizmli çocuğa tecavüz davasında ceza istemi
14:41 İHD 38 yaşında: Mücadele devam edecek | YENİLENDİ
14:25 Ege Üniversitesi'nde yurt ücretlerine zamma tepki
14:06 Sağlıkçıların ‘vergide adalet’ mücadelesi 19’uncu haftasında
13:51 Riha'da şüpheli kadın ölümü
13:44 Sûr’da tarihi PTT binasının ranta açılmasına tepki
13:42 Rüşvetten yargılanan AKP'li Beyoğlu tutuklandı
13:38 İHD’den 6 aylık rapor: 3 bin 895 hak ihlali
13:19 TEV-DEM’den 19 Temmuz açıklaması: Mücadeleyi yükseltelim
12:54 Öğretmenlik Meslek Kanunu görüşmeleri Ekim’e ertelendi: Tasarı geri çekilsin
12:51 Ruhsatsız madende göçük: 1 işçi toprak altında kaldı
11:35 Rüşvetten yargılanan AKP'li Beyoğlu hakkında tutuklama kararı
11:30 DEM Parti'den ağaç kesimine tepki: Bu talanı durdurun
11:08 KNK Eşbaşkanı Hewlêr’de
09:56 Türkiye’nin bombaladığı alanda yangın çıktı
09:54 8 kentteki alanlar orman sınırları dışına çıkarıldı
09:22 Savcıya göre Fendik'i vuran polis dikkatsiz hareket etmiş!
09:19 Gazeteci Buldan: Saldırılar 3 bölgede yoğunlaştı
09:14 Atölyelerde kadın karakterleri analiz ediyorlar
09:10 Çiftyürek: Kurdistanî partiler saldırılara tutum almalı
09:08 Tutsaklarla görüşen anneler: Mücadelede kararlılar
09:06 40 değirmenden geriye sadece 1'i kaldı
09:03 Prof. Öztürkmen: İklim krizi sürerse su kıtlığı yaşanır
09:00 17 TEMMUZ 2024 GÜNDEMİ
08:55 Meteorolojiden şiddetli yağış uyarısı
08:09 Dîlok'ta Gülistan Doku Turnuvası final maçı oynandı
07:57 14 Temmuz direnişçilerinin fotoğrafı tarihi surlarda
16/07/2024
23:48 Meclis Başkanvekili Karaca rahatsızlandı
23:19 3 işçinin ölümüyle ilgili soruşturmada 1 kişi tutuklandı
22:44 Colemêrg’te ‘iradeye saygı nöbeti’ 12’nci gününde
22:11 Serdeşt’te 1 kolber katledildi
22:07 Federe Kurdistan Bölgesi’ne saldırıların bir aylık bilançosu
21:35 Eğitim Sen, Xelfetî'de çöpleri topladı
21:30 İstanbul’da kayyım nöbeti: Mücadeleyi birleştirmeliyiz
21:20 Meclis kürsüsünde İmralı'yı 'cehennem' olarak tanımladı
20:57 Mêrdîn’de DEDAŞ, jandarmayla köye baskın yaptı
20:48 Oksijen sisteminin bozulduğu hastanede çocuklar mağdur edildi
20:45 Semsûr'un Faxrikan köyünde yangın
20:26 ÖHD’den işkenceci komutan hakkında suç duyurusu
20:20 14 Temmuz direnişi için Surlara pankart
20:10 Besê Hozat: İmralı’da aile ve avukat görüşü pazarlık konusu yapılıyor
20:05 Gençlik örgütlerinden Suruç anmasına çağrı
18:46 Erdoğan enflasyon için yine tarih verdi: Bu kez yıl sonunu gösterdi
18:35 Hezex’te 2 gözaltı
17:44 Gazeteci Topaloğlu Meclis gündeminde: Görme yetisini kaybedebilir
16:33 Curnê Rêş Belediyesi Kürtçe tabelalar astı
15:38 'Öldürme' karşıtı protestoya polis engeli
15:27 Özel muhalifleri meydanlara çağırdı
14:42 Sağlıkçılara dönük silahlı tehdide tepki
14:38 Birçok kentte 'Sefalete teslim olmayacağız' eylemi
14:33 Cemaatteki tecavüz davası yine ertelendi
13:23 BES-AR: Sağlıklı beslenmenin günlük maliyeti 880 lirayı geçti
12:54 En düşük emekli maaşı belli oldu
12:45 Hatimoğulları: AKP darbe mekaniğinin uygulayıcısı oldu
12:44 Hastanedeki sorunu gündemleştiren sağlıkçıya soruşturma
11:59 Bütçe ilk 6 ayda 747 milyar lira açık verdi
11:50 Abdullah Öcalan’ın avukatlarından görüşme başvurusu
11:28 Şirnex kırsalına girişler bir kez daha yasaklandı
11:26 DEM Partili Ayten tahliye edildi
10:26 Çiftçiler Tarım Mitingi’nde taleplerini haykıracak
10:19 Hakkını isteyen Rihalı işçiye işkence
10:14 Tutuklanan Kaya hiçbir zaman zulme boyun eğmedi
09:56 Tutuklu Barık: Ölümle tehdit ediliyorum
09:45 Kadın örgütleri: Saldırılara karşı sokakta birleşme zamanı
09:41 9 yıldır teslim edilmeyen evleri için 2025'i bekleyecekler
09:33 Federe Kurdistan Bölgesi’nde 6 ayda 30 kadın katledildi
09:25 Gözaltı ve ev baskınlarında şiddet arttı
09:19 Tutsağın kaleminden Kelekê'nin 30 yılı
09:14 Licê'de maden için ormanlık alan yok ediliyor
09:13 ÖHD’li Durmaz: Y ve S tipleri kapatılmalı
09:07 Krize karşı 'özgüce' dayalı çalışma kararı
09:06 6 bin yıllık tarih baraj suları altında kalacak
09:01 Gazeteci Altan: Türkiye ilhaka başladı
09:00 16 TEMMUZ 2024 GÜNDEMİ
00:02 İsrail saldırısında Esad’a yakın iş insanı öldü
15/07/2024
23:58 Mereş’te elektrik akımına kapılan Şahin yaşamını yitirdi
23:17 Gever’de gençler 14 Temmuz için alanlara çıktı
22:52 Hatimoğulları’dan 'yangınlara karşı etkin çalışma yürütülsün' çağrısı
21:51 İstanbul’daki nöbet 35’inci gününde: Kayyım defol
20:55 Cûrne Rêş Belediyesinden kadın işçilere ziyaret
20:51 Hayvanlar için çağrı: Nöbetler başlatın
20:13 Oyun oynarken gözaltına alınan çocuklar serbest bırakıldı
19:32 Eşbaşkanlar Zeydan ve Uzunay’dan İmamoğlu’na ziyaret
19:24 Nöbeti 6’ncı grup devraldı: Kayyım talandır
18:57 Hayvanları öldürme yasasına tepki: Aklınızdan bile geçirmeyin!
18:44 Ege'nin 3 bölgesinde orman yangını
18:22 Esad’tan Erdoğan’a yanıt: Suriye'den kuvvetlerini çeksin
17:46 Boşaltılan Meclis kadrosuna AKP ve BBP’lilerin kızları alındı
17:40 İran’da 4 Kürt tutuklandı
17:08 İzmir'de orman yangını: 3 kişi yaşamını yitirdi
17:07 Ethem Barzani için yakalama kararı
17:05 Cizîr'de oyun oynayan 4 çocuk gözaltına alındı
17:03 Hewlêr’de katledilen Bülbün’ün duruşması ertelendi
16:33 IFJ’den gazeteci Mîrza için Türkiye ve Irak’a çağrı
16:27 ‘Savaş politikalarının son bulması için tecridi kaldırın’
15:18 Irak Ulusal Güvenlik Danışmanı, Talabani ile görüştü
15:02 DEM Parti'den 2 bakanlığa çağrı: İmralı'ya dair açıklama yapın
15:01 DEM Parti 9’uncu Yargı Paketi’ne muhalefet şerhi düştü
14:54 Sultanbeyli’de şüpheli kadın ölümü
14:52 Serinlemek için girdiği ırmakta boğuldu
14:51 Annelerden tutuklanan 9 kişinin serbest bırakılması çağrısı
14:24 Elektrik kaçağı soruşturması: Son işlemi GDZ Elektrik yapmış
14:18 Aracın çarptığı 2 çocuk hayatını kaybetti
14:04 İzmir'de orman yangını
14:03 Irak Komünist Partisi: Saldırılar derhal durmalıdır!
12:47 ‘Irak Türkiye’nin saldırılarını Lahey’e taşıyabilir’
12:15 Açlık sınırı 19 bin, yoksulluk sınırı 65 bin TL'ye yükseldi
12:06 Irak Ulusal Güvenlik Danışmanı Ereci Süleymaniye’de
10:55 Musul’da toplu mezar
10:51 DEM Parti MYK'si toplandı
10:26 Amed'de iş yerlerine saldırı: Devlet yönlendiriyor
10:02 Köy merkezlerine hava saldırısı
09:57 AYM’den cinsel istismar kararı: Yeniden yargılama ve tazminat
09:54 Amêdiyê'de yoğun askeri hareketlilik
09:43 Türkiye'nin Kuzey ve Doğu Suriye'ye saldırıları BM’de tartışılacak
09:27 Xwebûn'dan 'Kim satıyor, kim koruyor?' manşeti
09:26 Su hattı kazısında göçük: 3 işçi öldü
09:23 Seyit Rıza’nın silahşoru
09:13 Şanar Yurdatapan: Aydınlar güçlerini birleştirerek savaşa karşı durmalı
09:11 Federe Kurdistan Bölgesi'nde gazeteciler risk altında
09:09 Kayyımın bariyerleri kuş ölümlerine neden oldu
09:04 Selin vurduğu köyde zarar büyük
09:03 Yeni ayakkabı alamayanlar eskisini tamir ettiriyor
09:01 Gazeteci Seyda: KDP ile çeteler aynı mevzide
09:00 15 TEMMUZ 2024 GÜNDEMİ
08:05 6 kent için sarı kodlu uyarı
07:57 Öğmen’in cenazesi Gever’de defnedildi
00:12 Semsûr'da şüpheli çocuk ölümü
14/07/2024
23:08 Aydın'daki yangın fabrikanın ikinci kısmına sıçradı
22:25 Öğmen'in cenazesi teslim edildi
20:50 Riha'da Gülistan Doku futbol turnuvası başladı
20:02 Gençlik örgütleri ‘adalet zinciri’ oluşturdu: Suruç’un hesabını soracağız
19:45 Eyn Îsa’ya saldırı: Bir yurttaş yaşamını yitirdi