Hevseroka KNK'ê Mûrad: Konferans bersivek bû ji êrişên Tirkiyeyê re

img
NAVENDA NÛÇEYAN - Hevseroka KNK'ê Zeyneb Mûrad diyar kir ku 17'emîn Konferansa Kurd a Navneteweyî kurd deskeftiyeke mezin bû û wiha got: "Ev konferans, bersivek bû ku kesek nikare dengê kurdan û dengê heqîqetê qut bike. Bersivek bû ji êrişên Tirkiyeyê ku em li her derê ne û em dikarin hem bi siyaseta xwe û hem jî bi dîplomasiya xwe dikarin doza kurd bi ser bixin." 
 
17’emîn Konferansa Kurd a Navneteweyî li Parlamentoya Ewropayê li ser kurd, Yekitiya Ewropayê, Rojhilata Navîn û Tirkiyeyê, di 8'ê Adarê de dest pê kir û 2 rojan dewam kir. Di konferansê de rewşa li Bakur û Rojhilatê Sûriyeyê û êrişên dewleta tirk ên bi çekên kîmyewî û balafirên bêmirov hatin nîqaşkirin. Gelek rewşenbîr, pispor, siyasetmedar û endamên rêxistinên navdewletî tev li konferansê bûn. Di 10'ê adarê de encamnameya konferansê hat belavkirin. 
 
Hevseroka Kongreya Neteweyî ya Kurdistanê (KNK) Zeyneb Mûrad ku li ser navê KNK'ê tev li konferansê bû, girîngiya konferansê û encamnameya wê nirxand.
 
'BÊDENGIYA HÊZÊN NAVDEWLETÎ HATE REXNEKIRIN'
 
Hevseroka KNK'ê Zeyneb Mûrad diyar kir ku di konferansê de gelek xalên sereke hatine nîqaşkirin û wiha axivî: "Konferansa Kurd ya îsal ya li Ewropayê bi navê 'Yekitiya Ewropa, Tirkiye, Rojhilata Navîn û Kurd de' hat lidarxistin. Her sal di mijarên li ser kurdan de û peywendî li gel Yekitiya Ewropayê biryarên girîng ji bo doza kurdan tê dayin û di heman demê de rewşa Tirkiyeyê bi giştî çi ye û pirsgirêka kurd di kîjan astê de ye, ev mijar tên nîqaşkirin. Îsal tiştekî cuda bû. Ji ber ku em dizanin çi di asta Rojhilata Navîn û çi di asta Tirkiye pirsgirêka kurd di asteke cuda de ye. Loma cudahiyek hebû. Çarçoveya konferansê pirsgirêka kurd bû. Çi li hundirê Tirkiyeyê û çi li Rojava, çi li Rojhilat û çi jî li Bakur û başûrê Kurdistanê, her çar aliyên Kurdistanê bi berfirehî hatin nîqaşkirin. Lê tişta ku derket pêş êrişên dewleta Tirkiyeyê yên li hemberî kurdan û bi taybetî jî li hemberî rojavayê Kurdistanê, Xweseriya Bakur û Rojhilatê Sûriyeyê hatin şermezarkirin. Bêdengiya ji bo êrişên li hemberî van kesên ku di tunekirina DAIŞ'ê de roleke wan hebû hat nîqaşkirin. Di heman demê de bikaranîna çekên kîmyewî jî bi berfirehî hat nîqaşkirin. Binpêkirina mafên mirovan û binpêkirina qanûnên navneteweyî hat nirxandin. Hate gotin ku Tirkiye dixwaze bi rê û rêbazên cuda planên xwe yên stratejîk li hemberî kurdan pêk bîne. Di heman demê de mijara herî girîng a ku hat nirxandin jî pirsgirêka kurd a li Tirkiyeyê bû. Li wir siyaset çawa dimeşe, welateke weke Tirkiyeyê çawa bi tirs li kurdan dinêre hat nîqaşkirin û bi dirêjî damezirandina dewleta Tirkiyeyê ku sedsal e ji bo tunekirina kurdan rê û rêbazên cuda bi kar aniye. Ew cihên ku kurd lê dijin planên qirkirinê bi kar anîne. Li ser vê xalê gelek hat sekinandin. Heta niha dewleta tirk çi qasî rê û rêbazên li dijî qanûnê bi kar anîne û bêdengiya hêzên navnetewî ya li hemberî vê hat rexnekirin. Pêwîstî dîtin ku hêzên navdewletî bi şikleke cidî nêzî van mijaran bibin." 
 
'HAT TEQEZKIRIN KIRIN KU SAZIYÊN NAVDEWLETÎ MUDAXILE BIKIN'
 
Mûradê di berdewama axiftina xwe de got ku hat tekezkirin ku tecrîda li ser Rêberê PKK'ê Abdullah Ocalan bê rakirin û rêya diyalogê bê vekirin û ev tişt anîn ziman: "Yek mijareke din jî rewşa siyaseta Tirkiyeyê û êrişên li ser HDP'ê bûn. Gelek cidî li ser vê xalê sekinîn. Bi eşkere gotin, Tirkiye ev qas sal e serlêdan kiriye ku bibe endamê Yekîtiya Ewropayê lê ji ber ku pergaleke ne demokratîk e û rê û rêbazên nedemokratîk dide meşandin û gelek mafan binpê dike, nikare bi pîvanên Yekîtiya Ewrupa tevbigere û bibe endamê Yekîtiya Ewropayê. Loma heta niha çi qasî serlêdan kiriye jî serlêdanên wê hatiee redkirin."
 
TECRÎD Û LÊKOLÎNKIRINA BIKARANÎNA ÇEKÊN KÎMYEWÎ
 
Mûradê destnîşan kir ku di konferansê de li ser tecrîda li ser Rêberê PKK'ê Abdullah Ocalan jî hatiye sekinandin û wiha axivî: "Hat gotin ku dewleta Tirkiyeyê rêbazeke neqanûnî li Îmraliyê dide meşandin. Hat tekezkirin ku hemû saziyên navnetewî mudaxileyî vê yekê bikin. Her wiha CPT'î ku rol û mîsyona xwe pêk neanîye hat rexnekirin. Hate teqezkirin ku ji bo agahîstandina ji Îmraliyê lijneyên taybet bikevin dewreyê. Di heman demê de li ser azadiya fizikî ya birêz Ocalan û çareserkirina pirsgirêka kurd û pirsgirêka Rojhilata Navîn hat sekinandin. Her wiha bikaranîna çekên kîmyewî ya li başûrê Kurdistanê bi berfirehî hat nîqaşkirin. Ev nîqaş jî ji aliyên kesên ku di wê qadê de pispor ve hatin kirin. Pisporek ku çûbû li herêmên ku çekên kîmyewî lê hatibûn bikaranîn lêkolîn kiribûn, nêrînên xwe anîn ziman û astengkirina pisporên ku dixwazin biçin li herêmê lêkolînan bikin hat rexnekirin. Hat gotin ku divê lijneyeke serbixwe biçe herêmê û lêkolînan bike. Çimkî wî pîsporî teqez kir ku delîl û belgeyên bikaranîna çekên kîmyewî hene. Loma bang li dewletên navdewletî kirin ku lijneyên bêalî ava bikin û ji bo lêkolînê wan bişînin herêmê. Her wiha yek ji nîqaşên sereke yên konferansê jî tekoşîna jinan a ku bi dirûşmeya 'jin jiyan azadî' li tevahiya cîhanê belav bûye. Li ser wê yekê hat nîqaşkirin ku çawa kurdan li her derê rê li ber guhertineke demokratîk vekiriye. Hat tekezkirin ku ev şoreş wê gelek tiştan biguherîne û tenê pêwîstiya kurdan bi piştgiriyê heye. Peyamên gelek girîng hatin dayin."
 
ÊRIŞÊN LI SER HDP'Ê
 
Mûradê anî ziman ku yek ji xalên konferansê jî êrişên li ser HDP'ê bûn û hatiye xwestin ku endam û rêveberên HDP'ê ku tên girtin bên berdan û wiha domand: "Encamnameyeke bi çend xalên girîng derket holê. Yek ji van jî meseleya erdhejê bû. Rexne li desthilatdariya dewleta tirk hat kirin ku nêzikatiyeke wan a baş çênebûye. Her wiha astengkirina alikariyên ber bi herêma erdhêjê ve hatin rexnekirin. Her wiha di encamnameyê de meseleya agirbestê ku ji aliyê KCK'ê ve hatibû ragihandin jî erênî hat dîtin û pêwîstî pê hat dîtin ku ev agirbest dualî be. Hat xwestin ku saziyên navdewletî vê agirbestê bixin meriyetê û bi rêbazeke erênî bê şîrovekirin. Her çend di konferansê de erênî hatibe dîtin jî hat daxwazkirin ku di vê çarçoveyê de welatên cihanê xebatekê bidin meşandin ku ev agirbest bibe dualî. Çimkî ev weke firsendekê hat dîtin. Her wiha êrişên li ser parlementer û endamên HDP'ê jî di encamnameyê de cihê xwe girtin. Her wiha hat xwestin ku endam û parlementerên HDP'ê ku hatine girtin jî demildest bên berdan û ev êriş jî bên sekinandin. Di heman demê de ji konseya Ewropayê hat xwestin ku van êrişan qebûl neke û helwesteke cidî nîşan bide. Rewşa birêz Ocalan jî di encamnameyê de bi berfirehî cihê xwe girt. Her wiha pêwîst hat dîtin ku Yekîtiya Ewropa û CPT'î helwestekê nîşan bidin û çareseriyeke mayinde peyde bikin û rêya diyalogê vekin. Her wiha hat xwestin ku ji bo pêşerojeke demokratîk Rêveberiya Xweser a Rojava bi fermî bê naskirin. Xaleke din ku di encamnameyê de cih girtibû jî bikaranîna çekên kîmyewî bû. Pêwîst hat dîtin ku lêkolînên cidî bên kirin."
 
'TIRKIYE ŞER WEKE FIRSEND DIBÎNE Û BI KAR TÎNE'
 
Zeyneb Mûradê anî ziman ku Tirkiye şerên heyî ji bo berjewendiyên xwe veguherandiye firsendekê û got: "Ev 17 sal in ku ev konferans tê lidarxistin. Lê 2 sal beriya niha ji ber pandemiyê me nikaribû vê konferansê li dar bixe. Ev konferans di qonaxeke gelek hestiyar de hat çêkirin. Ne tenê ji bo gelê kurd, ji bo Ewropayê jî. Em dizanin ku Ewropa di krîzên mezin re derbas dibe. Bi sedema şerê li Ûkraynayê, krîzên siyasî, leşkerî, aborî çêbûne û piştî vî şerî di siyaseta Ewropayê de guhertin çêbûne. Ev bandorê li ser Rojhilata Navîn jî dike. Herî zêde bandorê li Tirkiyeyê kir. Tirkiyeyê ev pêvajo ji xwe re weke firsendekê dibîne û bi kar tîne. Em dibînin ku ji destpêka şerê Ûkraynayê û heta niha Tirkiye çi qasî sûd ji vî şerî girtiye. Di konferansê de jî bal kişandin ser van mijarên girîng." 
 
'EV KONFERANS DESKEFTIYEKE MEZIN BÛ'
 
Mûradê di dawiya axaftina xwe de da zanîn ku ev konferans ji bo gelê kurd deskeftiyeke mezin bû û got ku bersivek bû ji êrişên Tirkiyeyê re û axaftina xwe wiha bi dawî kir: "Bi nêrîna min, ev konferans ji yên dîtir girîngtir bû. Hem di asta beşdarbûnê de û hem jî di asta mijarên hatin nîqaşkirin de. Mijarên wê pir girîng bûn. Her wiha baş hat dîtin ku hewldanên Erdogan ên ji bo bêdengkirina kurdan hene. Hem bi çêkên kîmyewî êriş dike û hem jî qada siyasî bêdeng dike. Di heman demê de Tirkiye ji derveyî welat jî li dijî kurdan siyaseteke taybet bi rê ve dibe. Berjewendiyên hevpar ên di navbera van dewletan de dewleta tirk ew bi kar tîne û weke zextekê li dijî kurdan bi kar tîne. Bi piştgiriya van hêzan dixwaze kurdan bêdeng bike. Ev konferans bersivek bû ku kesek nikare dengê kurdan û dengê heqîqetê qut bike. Bersiv bû ku em li her derê ne û em dikarin hem bi siyaseta xwe û hem jî bi dîplomasiya xwe doza kurd bi ser bixin. Gelek dostên kurdan tevlî bûbûn û nêrînên wan li ser pirgirika kurd hebûn. Ev konferans bersivek bû ji êrişên Tirkiyeyê re. Ev konferans ji bo siyaseta kurd, diplomasiya kurd deskeftiyeke mezin e. Di parlementoya Ewropayê de mijarên ev qasî girîng tên nîqaşkirin. Em bawerin ku ev rexne û nîqaşên ku hatine kirin wê bigihîje her derê. Di vê konferansê de hebûna nûnerên CPT, Yekîtiya Ewropayê, rêxistinên navdewletî gelek girîng bû. Ji ber ku rol û mîsyona birêz Ocalan a di Rojhilata Navîn de hat nîqaşkirin. Ev jî deskeftiyeke mezin e ku rêxistin û sazî di aliyê siyasî, dîplomasî û leşkerî de piştgirî bidin pirsgirika kurd."
 
 
 
 
 

Sernavên din

22/07/2024
23:19 Ciwanên li peravê govend gerandin hatin binçavkirin
22:39 Li Cizîrê Turnûvaya Fûtbolê ya Kevneşopî dest pê kir
21:47 Êrişên dewleta tirk hatin şermezarkirin
21:09 Nobeta Qeyûm: Desthilatê rewabûna xwe winda kiriye
20:10 Cenazeyê Yuksel ê li girtîgehê jiyana xwe ji dest da hate veşartin
18:31 Li Çanakkaleyê erdhej çêbû
16:57 Pêşniyazqanûna paşnavê jinan ji pakêtê hate derxistin
16:47 Berxwedana ‘Deng bide azadiyê’ ya xizmên girtiyan bi berxwedanê didome
16:39 Hevdîtinên qanûna ‘kuştinê’ bi protestoyan dest pê kir
16:24 DEDAŞ’ê trafoyên cotkaran jê kir
15:41 Li Şirnexê kesekî bi awayekî guman jiyana xwe ji dest da
15:24 Li girtîgehê mirina biguman: Heste ferq nekirine!
15:15 Li Xezeyê hejmara miriyan ji 39 hezaran derbas bû
14:45 Ji bo Abdullah Ocalan biryara 3 meh qedexeya hevdîtina bi malbatê re hat dayîn
14:02 Kemal Turker li ser gora xwe hate bîranîn
13:52 Zarokê ji bo hênkatiyê ketî rûbarî jiyana xwe ji dest da
13:35 Koçyîgît: Tirkiye di dîroka xwe de xizaniya herî mezin dijî
11:53 Ji Îsraîlê fermana valakirina Xan Yûnisê
11:31 Tîryakî: Midûrê Emniyetê yê Îdirê weke nûnerê AKP’ê tevdigere
11:08 Girtiyê tê îdiakirin xwe şewitandiye jiyana xwe ji dest da
11:04 Balafirên şer Metîna bombebaran kirin
10:59 Ji CPT’yê bersivên Îmraliyê: Du pirs nebersivand, berpiryartî li xwe negirt
10:56 Bertekên êrişan û hevkariya PDK’ê: Em dikarin bi hev re li hember bisekinin
10:19 Cenazeyên çiyagerên li Çiyayê Agiriyê winda bûbûn hatin dîtin
10:14 Karkerên malan dixwazin peymana ÎLO’yê bê îmzekirin
10:08 Têkildarî Kurdistana Sor telgrafeke nû: Fikarên rejîma kemalîst hene!
09:37 Li Wanê bi ser malan de hate girtin
09:03 Faîlê Hîlal Kar bû mehek hêj nehatiye girtin
09:02 Girtiyê nexweş bi fermana ‘taybet’ a wezaretê 6 sal in di hucreya yek kesî de tê ragirtin
09:00 Pekoz: Tirkiye dê neçar bimîne hem ji Iraqê hem jî ji Sûriyeyê derkeve
09:00 ROJEVA 22'YÊ TÎRMEHA 2024'AN
21/07/2024
23:37 Êrişî 5 gundên Minbîcê hate kirin
22:57 Zarokê 4 salî yê kete Çemê Xabûrê jiyana xwe ji dest da
21:15 Serokê Amerîkayê Joe Biden xwe ji namzetiyê vekişand
20:45 Bertek nîşanî PDK’ê dan: Navnîşana çareseriya pirsgirêka li Rojhilata Navîn diyar e
20:19 Nasnameya endezyarê li Gabarê jiyana xwe ji dest da hate aşkerekirin
20:02 Ji Wênegir Mûrat Yazar agahî hate wergirtin: Hate berdan
18:27 Li Bagcilarê bi rojeva tecrîdê civîna gel hate lidarxistin
18:14 Şandeya DEM Partiyê li Çiyayê Gabarê lêkolîn kir
17:31 Li Bagcilarê ‘dagirkirin û xiyanet’ hate şermezarkirin
17:12 Endezyarê li Gabarê di bin kavil de ma jiyana xwe ji dest da
17:04 4 kesên ku di wesayîta kete golê de bûn jiyana xwe ji dest dan
15:40 Li pêşiya Girtîgeha Bakirkoyê çalakiya ‘Deng bide azadiyê’ hat lidarxistin
14:55 Midûrê emniyetê çû serdana xebatkarên bankamatîkê yên provakator
14:00 Berdevka DEM Partiyê Dogan: Bi PYD’ê re hevdîtinê bikin
13:32 Walîtiya Şirnexê: Ji 3 karkeran 2 jê hatin xelaskirin
13:01 Rêveberê DAIŞ’ê Hebîba hate girtin
12:39 Li Gabarê quleya sondajê wergeriya
12:38 Bayindir: Ji Abdullah Ocalan re azadî, ji bo Kurdistanê statû
11:17 Hevserokên DEM Partiyê yên Amedê diyar bûn
10:39 Bakirhan: Xelk ketiye derdê pariya nanê xwe lê ev li pey şer in
09:49 Hejmara nû ya Kovara Jinê derket
09:43 Li Peyasê atolyeya ‘şerê taybet’ hat lidarxistin
09:24 Tevî biryara dadgehê jî kedkarên tenduristiyê bi kamerayan tên şopandin
09:23 Li Edeneyê erdhej çêbû
09:20 Li Girtîgeha Yozgatê binpêkirin di lûtkeyê de ne
09:20 DEDAŞ’ê Azadê biçûk bênefes hiştiye!
09:15 Girtiyê ku ji sedî 50'î astengdar e di hucreya yekkesî de tê ragirtin
09:11 Partiyên sosyalîst: Li dijî êrişan divê em mil bidin milê têkoşîna gelê kurd
09:08 Rojnamevan Işik: PDK ji bo desthilatdariya xwe hevkariyê dike
09:06 Dosyeya ku ‘Pêvajoya Çareseriyê’ qedandî 5 sal in li Dadgeha Bilind tê sekinandin
09:03 Krîza aborî bandora xwe li ser cil û bergên kurdî jî dike
09:00 ROJEVA 21'Ê TÎRMEHA 2024'AN
20/07/2024
22:26 Ji 14’ê tîrmehê ve agahî ji wênegir Mûrat Yazar nayê girtin
22:09 Nobedên dijî qeyûm berdewam dikin: Dest ji zîhniyeta qeyûm berdin
21:53 Li Geverê maça fînalê ya tûrnûvûya Gulistan Dokû hat lîstin
19:19 Li gelek bajaran bang li PDK’ê hat kirin: Dev ji xiyanetê berde
18:12 Komxebata Plansaziya Stratejîk a Jinan bi dawî bû: Jin dikarin çareseriyê li pêş bixin
16:40 Cezayê hucreyê dan girtiyê nexweşê giran
15:55 Kuday û Menteş serbest berdin
15:33 Li Efrînê 9 kes hatin revandin
15:03 Rêwiyên xeyalan hatin bibîranîn: Qûrnefîl û pêlîstok danîn ser gorên wan
14:05 Di êrişa kafeyê de kesekî din jî hate binçavkirin
13:52 Rayedarê midûriyeta polîsan got ‘di bin çavan de ye’ lê 32 sal in agahî jê nayên girtin
13:28 Hevserokê DEM Partiyê yê Navçeyê hate binçavkirin
13:19 Li Wanê komxebata Jinan: Demokrasiya herêmî bi jinan dest pê dike
12:51 Malbatê windakiriyan li 4 bajaran daxwaza edaletê kir
12:12 Hate îdiakirin ku girtiyê edlî xwe şewitandiye
11:59 Cenazeyê girtiyê 30 salan Yaşa li Amedê hate veşartin
11:46 Qurbaniyên Pirsûsê hatin bibîranîn: Xeyalên wan dê nîvco nemînin
11:35 Rêxistinên Ekolojiyê dê li dijî qirkirina xwezayê 28'ê tirmehê li Şirnexê bin
11:16 Li Herêma Kurdistanê yarbayek hate kuştin
11:04 Ji Meclisa Jinan a DEM Partiyê kampanya: Em di jiyana azad û wekhev de bi israr in
10:50 Melayê şêladizêyî bertek nîşanî PDK'ê da: Em azadiya herêma xwe dixwazin
10:34 Endamê CPT yê berê Restellini: Pêwîste CPT dîsa serdana Îmraliyê bike
10:26 Li Şirnexê krîza tenduristiyê kûr dibe: Emeliyatxane girtî ne
09:40 ‘Armanc ew bû ku şoreşa li Kobanê bînin ser vê axê’
09:21 Li şûna darên ku tên birîn kaleqol û qereqol tên avakirin
09:16 Dayikên Aştiyê yên Wanê: Em taştê bin, ew ê firavîn bin
09:13 Înîsiyatîfa Hunerê ya Ji bo Azadiyê: Em hemû hunermenda vedixwînin ku li ber şer rabin
09:10 Parêzera rojnamevan Topaloglû: Bi rêya medyayê operasyon hat kirin
09:08 'Helwesta PDK’ê helwestek xiyanetkar û hevkariyê ye’
09:06 Rewşenbîr ji şer re dibêjin na: Pirsgirêka kurd bi şer nayê çareserkirin
09:00 ROJEVA 20'Ê TÎRMEHA 2024'AN
08:34 Li Bêgiriyê Şahiya Gel: Em rê nadin qeyûman
19/07/2024
22:55 Êriş û hevkarî hatin protestokirin: Bimire xiyanet, bijî berxwedan
22:33 Komeleya Birca Belek şahiya mezûniyetê li dar xist
21:43 Ji bo 33 qurbaniyan xeleka ji mirovan hat çêkirin
20:30 Jinek li Semsûrê hat kuştin
19:24 Bakirhan: Em li dijî zilma desthilatdariyê û DEDAŞ'ê xwedî li keda xwe derkevin